Reklama

Czy można zgłosić nabycie spadku po upływie 6 miesięcy i zachować zwolnienie z podatku?

A A A
Komentarz AXELO (radca prawny Łukasz Krawczyk)

Dodano: 08-11-2017

Czy można zgłosić nabycie spadku po upływie 6 miesięcy i zachować zwolnienie z podatku?

Sześciomiesięczny termin na zgłoszenie spadku w urzędzie skarbowym należy liczyć od momentu, gdy spadkobierca dowiedział się o tym, jakie konkretne rzeczy lub prawa przejął, a nie o samym spadku. Zastosowanie znajduje tu bowiem art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, który przewiduje, że można zgłosić nabycie spadku po upływie 6 miesięcy od uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, jeśli nabywca później dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych i zgłosi to naczelnikowi urzędu skarbowego.

Tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 października 2017 r., sygn. akt II FSK 2827/15

Komentarz AXELO (radca prawny Łukasz Krawczyk)

W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy dziecko odziedziczyło spadek po ojcu. W lutym 2013 r. sąd orzekł o nabyciu spadku przez dziecko z tzw. dobrodziejstwem inwentarza (rodzajem ograniczenia odpowiedzialności za ewentualne długi spadku). W listopadzie 2013 r. matka, działając jako opiekun prawny dziecka, złożyła w jego imieniu we właściwym urzędzie skarbowym deklarację dla podatku od spadku (druk SD-Z2) wraz z informacją, iż deklaracja ta została złożona po upływie terminu 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku z uwagi na fakt, iż dziecko (jak również działająca w sprawie w jego imieniu matka) nie wiedziało, co w istocie wchodziło w skład spadku po zmarłym ojcu. Matka dziecka pozostawała bowiem w konflikcie zarówno ze zmarłym ojcem dziecka, jak i jego rodziną, co utrudniało ustalenie składu majątku spadkowego.

Co do zasady, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn, osoby należące do tzw. „zerowej” grupy podatkowej, tj. między innymi dziecko (zstępny) zmarłego, korzystają ze zwolnienia z podatku od przedmiotów i praw nabytych w ramach spadku, pod warunkiem jednak, iż w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku zgłoszą nabycie rzeczy właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego.

Zgodnie z argumentacją matki spadkobiercy zawartą w zgłoszeniu, pierwszy składnik majątku po zmarłym ojcu dziecka (był to udział we współwłasności nieruchomości) został ujawniony dopiero w dniu odbycia rozprawy w sprawie zniesienia współwłasności majątku spadkowego, tj. w czerwcu 2013 r. Matka dziecka twierdziła, iż przed tą datą nie było możliwe ustalenie składników majątku spadku, w związku z czym powinien mieć zastosowanie wyjątek od wskazanej zasady, zgodnie z którym jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie terminu na zgłoszenie (co do zasady 6 miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia od stwierdzenia nabycia spadku), zgłosi fakt nabycia tych rzeczy lub praw nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia dowiedzenia się o ich nabycia oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu, może skorzystać ze zwolnienia.

Reklama

Na zasadę ogólną powołały się organy skarbowe, stojąc na stanowisku, iż podatnik spóźnił się ze zgłoszeniem nabycia przedmiotów, w związku z czym nie może skorzystać ze zwolnienia 
i winien zapłacić podatek. Od Decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w tej sprawie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła matka spadkobiercy, działająca w jego imieniu. WSA przychylił się do argumentacji fiskusa, wskazując jednocześnie, iż w tej sprawie nie zachodziła okoliczność, kiedy to spadkobierca nie byłby w stanie zgłosić do urzędu skarbowego nabycia rzeczy przed upływem ustawowego, 6-miesięcznego terminu. W ocenie WSA możliwość powołania się przez podatnika na wskazany wyżej wyjątek od zasady powstaje tylko w sytuacji, kiedy podatnik nie miał wiedzy o prowadzonym postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku albo nie brał udziału w sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia (jest to alternatywny, sporządzany przed notariuszem, akt potwierdzający uprawnienie spadkobiercy do spadku).

W wyniku wniesienia skargi kasacyjnej przez matkę spadkobiercy, sprawa trafiła do Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA z kolei powołał się na wyrok z 11 stycznia 2017 r. (sygn. II FSK 3748/14), w którym NSA tłumaczył, iż okoliczność „dowiedzenia się o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych” odnosi się „nie tyle do wiedzy spadkobiercy o wydaniu orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku, a do momentu, w którym dowiedział się on o nabyciu konkretnych rzeczy lub praw w związku ze śmiercią spadkodawcy”. NSA przyznał rację skarżącej i zauważył, że w przedmiotowej sprawie w chwili wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku spadkobierca nie wiedział, co konkretnie odziedziczył.

W mojej ocenie, stanowisko NSA zasługuje na aprobatę. Wynika z niego jednoznacznie, iż NSA nie podziela wykładni organów skarbowych, która w sposób sztuczny zawęża możliwość zastosowania wyjątku od zasady, iż zgłoszenie nabycia przedmiotów w ramach spadku musi nastąpić w ciągu 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Idąc bowiem tropem argumentacji organów skarbowych należałoby uznać, iż chwila uprawomocnienia się orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku to chwila, w której podatnik zna pełen skład majątku spadkowego, który mu przypadnie w ramach dziedziczenia i jest gotów w terminie 6 miesięcy złożyć stosowną deklarację we właściwym urzędzie. W wielu przypadkach tak w istocie jest, natomiast należy pamiętać, iż zdarzają się sytuacje wyjątkowe, w których niewiedza podatnika o składzie majątku spadkowego może wynikać choćby z konfliktów rodzinnych. Właśnie z myślą o takich sytuacjach do ustawy o podatku od spadków i darowizn został wprowadzony omawiany wyjątek, mający w ocenie NSA, którą podzielam, zastosowanie w omawianej sprawie.

Nie sposób nie zgodzić się również z poglądem NSA, iż wyjątku, o którym mowa, pozwalającego podatnikowi na późniejsze złożenie deklaracji SD-Z2, nie można interpretować zawężająco.

Tym samym należy wskazać, iż omawiany wyrok NSA jest bardzo korzystny dla podatników i należy wyrazić nadzieję, że stanowisko takie przyjmie się również w praktyce urzędów skarbowych.

Aby szczegółowo omówić poruszone zagadnienia, skontaktuj się z AXELO. www.axelo.pl

Informacje zawarte w niniejszym artykule/komentarzu mają charakter skrótowy i informacyjny. Informacje te nie powinny zastępować szczegółowej analizy poruszanych w nim zagadnień, jak również stanowić podstawy podejmowania decyzji biznesowych lub jakichkolwiek innych czynności prawnych lub faktycznych.

KOMENTARZE

Kompensata nie podlega ograniczeniu kwotowemu

Zgodnie z art. 15d ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku...

Ryczałty za noclegi kierowców

Trybunał Konstytucyjny uznał za sprzeczny z Konstytucją przepis art. 21a ustawy z dnia...

Przy podziale przez wydzielenie spółka przejmująca przejmie także rolę procesową spółki dzielonej

Spółka kapitałowa, która w toku procesu nabyła w wyniku podziału przez wydzielenie (art...

Wynagrodzenie pracownika kosztem uzyskania przychodu nawet wbrew układowi zbiorowemu

Podwyższone wynagrodzenia wypłacane kierowcom na podstawie indywidualnych porozumień zawartych z poszczególnymi pracownikami...

zobacz więcej
Reklama

Jest nowy pomysł na południową obwodnicę Rzeszowa

Pojawił się nowy pomysł na południową obwodnicę...

15 inwestycji drogowych za miliardy zmieni Podkarpacie

Za dwa lata na Podkarpaciu będzie jednocześnie w realizacji 15 dużych inwestycji drogowych, o łącznej wartości ponad 10 mld zł. To cała S19, obwodnice kilku miast i droga krajowa Pilzno-Jasło...

Marta Półtorak i prof. Jerzy Posłuszny Honorowymi Obywatelami Rzeszowa

Dokładnie 171 lat musiała czekać pierwsza kobieta, by dołączyć do grona Honorowych Obywateli Rzeszowa. W 1847 roku pierwsze takie wyróżnienie otrzymał...

Coraz bliżej budowy S19 do Barwinka. Via Carpathię poprą kolejne kraje!

W poniedziałek, 5 lutego w Rzeszowie została podpisana umowa na koncepcję programową odcinka drogi ekspresowej S19 od Babicy do Domaradza. Tego...

Reklama

IKEA otwiera w Rzeszowie punkt odbioru zamówień

Szwedzki koncern IKEA otwiera w Rzeszowie punkt odbioru zamówień. Będzie się on mieścił w Millenium Hall. Wejście do punktu znajduje się na poziomie 0, od strony al. Rejtana, vis-à-vis Super-Pharm...

Nawet 20 mln zł dofinansowania dla firm ze średnich miast

Nawet 20 mln zł dofinansowania mogą otrzymać mikro, małe i średnie firmy działające w miastach średniej wielkości. Dofinansowanie jest przeznaczone na realizację wdrożeń projektów...

,,Być kobietą" - nowy projekt RARR-u dla bezrobotnych kobiet

Rzeszowska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. realizuje projekt adresowany do bezrobotnych kobiet z wybranych powiatów Podkarpacia. Kobiety w wieku powyżej 29 lat będą mogły...

Miliardy zainwestowane w "Aeropolis" i kolejne firmy wchodzące do Jasionki

"Aeropolis" to już marka, z której wychodzą wielkie pomysły i o którą wspólnie chcemy dbać - mówił Mariusz Bednarz, prezes Rzeszowskiej Agencji...

Jerzy Kwieciński z Podkarpacia ministrem w rządzie Morawieckiego

Jerzy Kwieciński, dotychczasowy sekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju, został we wtorek, 9 stycznia br. powołany na ministra inwestycji i rozwoju. Kwieciński pochodzi...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Listopad-Grudzień

VIP Listopad-Grudzień
w numerze m.in.:

• VIP tylko pyta - z Markiem Dareckim o przemyśle 4.0 • Ks. prof. Michał Heller i prof. Krzysztof Jakowicz • Rusza zimowa wyprawa na K2
Money.pl - Kliknij po więcej
Giełda
GPW 2018-02-16 18:59
WIG 62818.71 -0,41%
WIG20 2406.96 -0,69%
mWIG40 4829.21 +0,18%
sWIG80 14755.86 -0,11%
Wspierane przez Money.pl
Money.pl - Serwis Finansowy nr 1
Kursy walut
NBP 2018-02-16
USD 3,3173 -0,26%
EUR 4,1559 +0,07%
CHF 3,6049 +0,30%
GBP 4,6769 +0,01%
Wspierane przez Money.pl
Money.pl - Kliknij po więcej
Surowce - notowania online
Nazwa Jednostka Wartość [USD] Zmiana Ostatnia zmiana
 Złoto uncja 1349,70 +0,00% [22:59]
 Ropa brent baryłka 64,88 +0,00% [22:58]
 Pallad uncja 1036,95 +0,00% [22:59]
 Platyna uncja 1008,80 +0,00% [22:59]
 Srebro uncja 16,60 +0,00% [22:59]
Wspierane przez Money.pl
http://www.swiatpogody.pl
Reklama

NASI PARTNERZY