Reklama

Referendum: nad czym będziemy głosować w niedzielę

A A A
Jaromir Kwiatkowski

Dodano: 01-09-2015

Referendum: nad czym będziemy głosować w niedzielę
JOW-y w wyborach do Sejmu, utrzymanie dotychczasowego sposobu finansowania partii politycznych z budżetu i rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika – tego dotyczą pytania niedzielnego referendum, zarządzonego w maju przez ówczesnego prezydenta Bronisława Komorowskiego. 
 
W niedzielę uczestnicy referendum odpowiedzą na trzy pytania:
 
1. Czy jest Pani/Pan za wprowadzeniem jednomandatowych okręgów wyborczych w wyborach do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej? 
2. Czy jest Pani/Pan za utrzymaniem dotychczasowego sposobu finansowania partii politycznych z budżetu państwa? 
3. Czy jest Pani/Pan za wprowadzeniem zasady ogólnej rozstrzygania wątpliwości co do wykładni przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika?
 
JOW-y czy ordynacja proporcjonalna?
 
Ówczesny prezydent Bronisław Komorowski zarządził w maju br. referendum w okolicznościach uzasadniających podejrzenie, że chodzi tak naprawdę o pierwsze pytanie, a pozostałe są umieszczone „na doczepkę”, po to, by ten fakt ukryć. Pytanie o JOW-y było próbą przejęcia przez Komorowskiego, spanikowanego porażką w pierwszej turze wyborów prezydenckich, 20-procentowego elektoratu Pawła Kukiza, którego najważniejszym (a komentatorzy utrzymują, że jedynym) postulatem programowym było wprowadzenie jednomandatowych okręgów wyborczych.
 
Reklama
W porównaniu z obecnym systemem proporcjonalnym w wyborach do Sejmu, gdzie głosy na mandaty przelicza się według skomplikowanej metody d’Hondta, JOW-y są systemem bardzo prostym: w wyborach do Sejmu Polska zostałaby podzielona na 460 okręgów wyborczych (mniejszych od powiatu) i z każdego z nich wchodziłby tylko ten kandydat, który uzyskałby największą liczbę głosów. Zwolennicy tego rozwiązania przekonują, że taki system wyłoniłby autentycznych lokalnych liderów, o których musiałyby zabiegać partie polityczne (dziś jest odwrotnie), a nie partyjnych nominatów, oraz ukróciłby partyjniactwo. Byłby też systemem relatywnie tanim, bo kandydat mógłby się spotykać z wyborcami twarzą w twarz i niepotrzebna byłaby mu kampania telewizyjna czy billboardy. Przeciwnicy JOW-ów obawiają się, że przyczyniłyby się one do dalszego spolaryzowania sceny politycznej na dwa obozy. Na nieskuteczność okręgów jednomandatowych w naprawie systemu politycznego wskazuje, ich zdaniem, przykład Senatu, gdzie wybory w 2011 r. odbyły się w JOW-ach, a skład Senatu wyszedł partyjny i spolaryzowany. Zwolennicy ripostują, że Senat jest o tyle nieadekwatnym przykładem, iż okręgi były tam za duże. W Sejmie – dowodzą – byłoby inaczej.  
 
Pomijając już fakt, czy ordynacja oparta na JOW-ach jest lepsza od proporcjonalnej, czy nie, wprowadzenie okręgów jednomandatowych rodzi problem natury prawnej: wymagałoby zmiany Konstytucji, a – jak dowodził na Onecie.pl dr hab. Tomasz Słomka, konstytucjonalista – zmiany ustawy zasadniczej nie można przeprowadzić w drodze referendum; może to zrobić jedynie Sejm i Senat kwalifikowaną większością głosów.
 
Subwencje z budżetu czy nie?
 
Drugie pytanie dotyczy utrzymania bądź zmiany dotychczasowego sposobu finansowania partii politycznych z budżetu. Przypomnijmy, że prawo do korzystania z budżetowych subwencji mają te partie, które w wyborach do Sejmu otrzymają co najmniej 3 proc. ważnie oddanych głosów w skali kraju, bądź 6 proc., gdy startują w koalicji. Pieniądze na subwencje są rezerwowane w budżecie państwa w rubryce „Rezerwy celowe”. W ostatnich latach były to kwoty rzędu pięćdziesięciu  kilku milionów złotych.
 
Zwolennicy utrzymania systemu budżetowych subwencji przekonują, że jest on przejrzysty i stanowi zaporę dla „lewego” finansowania partii przez oligarchów. Przeciwnicy przekonują, że to partyjny „skok” na pieniądze publiczne i że subwencje budżetowe nie powstrzymają partii od szukania sposobów ich finansowania „pod stołem”. Ostatnio lansowany jest rozsądny, moim zdaniem, pogląd, że najlepszym wyjściem byłoby ograniczenie kwoty subwencji, narzucenie, ile procent z budżetowej dotacji powinno być przeznaczone na ekspertyzy oraz że powinien istnieć obowiązek udostępnienia wyborcom wszystkich partyjnych faktur w internecie. 
 
Problem z drugim pytaniem jest jednak, jak wskazują komentatorzy sceny politycznej, inny. Jest ono tak nieprecyzyjne, że – w przypadku, gdyby referendum okazało się wiążące, a większość głosujących opowiedziało się przeciw dotychczasowemu systemowi finansowania partii politycznych - właściwie nie byłoby wiadomo, co to oznacza. Bo decyzja, że dotychczasowego systemu nie chcemy, nic nie mówi, jakiego chcemy. Czy chcemy nadal subwencjonowania partii z budżetu, ale na innych zasadach (jakich?), czy odejścia od tego systemu? A jeżeli odejścia, to w którą stronę?
 
Komentatorzy przypuszczają nawet, że drugie pytanie zostało tak skonstruowane, by ograniczyć możliwość radykalnego odejścia od finansowania partii z budżetu.
 
O problemach z trzecim pytaniem pisaliśmy już na portalu biznesistyl.pl. Tek tekst znajdziesz tutaj: http://www.biznesistyl.pl/biznes/polityka-i-biznes/3446_trzecie-pytanie-referendum-zasadne-czy-nie.html
 

KOMENTARZE

6 września referendum. Czy znasz jego tematy?

Wprowadzenie jednomandatowych okręgów wyborczych w wyborach...

Trzecie pytanie referendum - zasadne czy nie?

Czy trzecie pytanie w referendum 6 września, mówiące o rozstrzyganiu...

Referendum - ABC głosowania

W niedzielę, 6 września br., zgodnie z zarządzeniem prezydenta Bronisława Komorowskiego, odbędzie...

Dlaczego Polacy nie poszli na referendum

Bardzo niska frekwencja w niedzielnym referendum i głosowanie TAK, NIE, TAK ? tyle wynika z cząstkowych wyników, które ogłosiła Państwowa Komisja Wyborcza. Ostateczne wyniki mają być ogłoszone dziś późnym popołudniem...

"Referendum Komorowskiego i Dudy". Początek gry referendami w Polsce?

Referendum, które w maju zarządził na 6 września ówczesny prezydent Bronisław Komorowski, miało pomóc mu wygrać wybory prezydenckie i postawić w niekorzystnej...

zobacz więcej
Reklama

Z marzeń wyrosła w Korczynie fabryka i pijalnia czekolady

Od zawsze wiedział, co chce w życiu...

Patio przy I LO będzie gotowe jeszcze w tym roku

Do końca tego roku przy I Liceum Ogólnokształcącym w Rzeszowie ma być gotowe patio - miejsce relaksu i spotkań młodzieży szkolnej oraz lokalnej społeczności. Patio zostanie wykonane w technologii...

Rekord w specjalnych strefach ekonomicznych: Euro-Park Mielec i Euro-Park Wisłosan

Ponad 980 mln zł inwestycji i niemal 1200 nowych miejsc pracy mają zapewnić firmy, które w pierwszym półroczu tego roku otrzymały...

Szansa na zatrudnienie dla osób młodych, biernych zawodowo. Nowy projekt w RARR S.A

Osoby młode, do 29. roku życia, z niepełnosprawnościami, bierne zawodowo, wywodzące się ze wsi i miast do 20 tys. mieszkańców...

Reklama

Ponad 6 mln zł na Generator Kompetencji. Pieniądze w RARR S.A.

Sumę ponad 6 mln zł ma do rozdysponowania Rzeszowska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. na dofinansowanie szkoleń dla pracowników mikro, małych i średnich przedsiębiorstw...

Przenosiny rozpoczęte! Do końca sierpnia kupcy z Dołowej zapełnią nowe targowisko

Kupcy z popularnego rzeszowskiego bazaru przy ul. Dołowej już rozpoczynają przeprowadzkę na nowy plac targowy, znajdujący...

Premier Beata Szydło na rozpoczęciu roku szkolnego w Dobrzechowie

Z udziałem premier Beaty Szydło, minister edukacji, Anny Zalewskiej, marszałka województwa, Władysława Ortyla, ks. bp. Jana Wątroby oraz wojewody podkarpackiej...

Tańsze pożyczki dla biznesu i wsparcie na starcie działalności gospodarczej

Przez pięć ostatnich lat Fundusz Pożyczkowy Rzeszowskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. wypłacił ponad 25 mln zł pożyczek dla małych...

Jak zmienić polską szkołę na lepsze?! Debata BIZNESiSTYL "Na Żywo"

Koniec z gimnazjami. Do systemu edukacji właśnie wróciły ośmioklasowe szkoły podstawowe. Reforma szkolnictwa budzi kontrowersje, ponieważ przygotowano ją...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Wrzesień-Październik

VIP Wrzesień-Październik
w numerze m.in.:

• Ryszard Jania - w motoryzacji ważny jest sojusz! • Prezydent Rzeszowa Tadeusz Ferenc • Cerkamed jeszcze pokaże • Dzisiejsza Rosja • Ocaleni Żydzi z Podkarpacia
Money.pl - Kliknij po więcej
Giełda
GPW 2017-09-20 18:59
WIG 64749.50 -0,00%
WIG20 2499.63 -0,13%
mWIG40 4932.16 +0,47%
sWIG80 15208.59 -0,22%
Wspierane przez Money.pl
Money.pl - Serwis Finansowy nr 1
Kursy walut
NBP 2017-09-20
USD 3,5619 -0,56%
EUR 4,2769 -0,38%
CHF 3,7092 -0,46%
GBP 4,8313 +0,07%
Wspierane przez Money.pl
Money.pl - Kliknij po więcej
Surowce - notowania online
Nazwa Jednostka Wartość [USD] Zmiana Ostatnia zmiana
 Złoto uncja 1304,94 -0,77% [22:58]
 Ropa brent baryłka 56,24 +1,55% [23:53]
 Pallad uncja 912,83 +0,76% [22:59]
 Platyna uncja 945,55 -0,90% [22:59]
 Srebro uncja 17,23 -0,81% [22:59]
Wspierane przez Money.pl
http://www.swiatpogody.pl
Reklama

NASI PARTNERZY