Alina Bosak

Dziennikarka

Noosfera

Dzialy: BIZNES, KULTURA, LUDZIE

O sobie:
Dziennikarka od zawsze - jednodniówki z okazji Dnia Matki publikowała już jako kilkulatka, a jako 13-latka doczekała się druku w ?Płomyku?. Przez 16 lat dziennikarz i redaktor rzeszowskich ?Nowin?, a obecnie magazynu VIP Biznes&Styl oraz portalu biznesistyl.pl. Nieustannie zakochana w książkach i zadziwiona światem. Człowiek wrażliwy na słowo, który nie lubi akcentów na przedostatniej sylabie czasowników w 1. osobie liczby mnogiej, dlatego coraz rzadziej ogląda telewizję. Chyba, że akurat leci tam jakiś dobry film.

O blogu:
Noosfera nie ma nic wspólnego z Nosferatu. Choć i on w niej siedzi. Oznacza sferę działalności ludzkiego rozumu, rodzaj globalnej świadomości, utrwalonego przekazu kulturowego, który współtworzą i z którego czerpią kolejne pokolenia. Z noosfery biorą się nowe idee, wynalazki, dzieła sztuki. Słowo wymyślił w XX wieku filozof - Pierre Teilhard de Chardin. I to zanim powstał Internet. W tej sferze myśli krążą i moje. Tu się nimi dzielę.

"Sprawiedliwi zdrajcy" kontra "Wołyń" Smarzowskiego

A A A

Dodano: 02-11-2016

Fot. Alina Bosak

Fot. Alina Bosak

Pani Szura nie kupuje od tych gospodarzy, którym ziemniaki udały się  nad podziw okazałe i dorodne. Już ja wiem, na jakim polu one wyrosły, mówi. Na takim samym Trupim Polu, jak to gdzie pani Szura coraz to nowy rucznik – jak nazywają ukraińską chustkę – zawiązuje. Pełnym bezimiennych mogił zamordowanych Polaków. Trzeba przeczytać „Sprawiedliwych zdrajców”, jeśli widziało się „Wołyń” Smarzowskiego.

Po „Wołyniu” Wojciecha Smarzowskiego niektórzy nie mogą spać. Inni mówią, że momentami zakrywali oczy. Jeszcze inni uważają, że wreszcie ktoś pokazał, jak było. Na pewno nic, co tam pokazano nie jest niespodzianką dla człowieka w jakimś stopniu zainteresowanego historią rzezi wołyńskiej. Za PRL-u nie było politycznie właściwe rozgrzebywanie tych tematów, bo sprawa dotyczyła bratniej republiki pod taką samą, jak i nasz kraj sowiecką gwiazdą. Po zmianie systemu jednak rodziny ofiar coraz głośniej upominały i wciąż upominają się o swoje prawa. Ukazała się cała masa publikacji i wiemy, jaką to bronią banderowcy rzezali Polaków – młotami do uboju zwierzyny, siekierami, widłami. Podpalali ludzi stłoczonych w stodołach, dziecięce główki rozbijali o piece. Ogrom zła sprawia, że dłonie same zaciskają się w pięść. A po obejrzeniu „Wołynia” Smarzowskiego, jeszcze bardziej. Właśnie dlatego, dla psychicznej równowagi i walki z uprzedzeniami, które narosły z winy tej niezadośćuczynionej zbrodni, trzeba przeczytać książkę Witolda Szabłowskiego pt. „Sprawiedliwi zdrajcy. Sąsiedzi z Wołynia”, wydanej w tym roku przez Wydawnictwo Znak. Zdanie –„Gdy jedni mordują, drudzy rzucają się, by ratować” - umieszczone na okładce jasno mówi, co znajdziemy w środku.

A tak – o Ukraińcach, którzy Polaków ratowali – ryzykując przy okazji swoje życie. Bo, kiedy – jak to mówią w filmie Smarzowskiego – przodem szli Bandery, a za nimi sąsiady – to oprócz nich byli także ci, którzy wcześniej Polaków próbowali ostrzegać albo ukrywali nieszczęśników ocalałych z rzezi, pomagali uciec na bezpieczną stronę. Ryzykowali życie. Ukraińska nienawiść do Polaków rosła jeszcze przed wojną i kiedy wybuchła w 1943, każdy, kto nie był za Banderą i sprzeciwiał się zabijaniu Polaków na głos, narażał się na śmierć. Pomagając tym, którym udało się uciec z rzezi stawał się zdrajcą. Dla nas, rodaków mordowanych – „sprawiedliwym zdrajcą”. 

Witold Szabłowski właśnie tych ludzi odnajdywał i odwiedzał. Przez kilka lat zbierał materiał na książkę-reportaż  i każdy fakt, jaki w niej zawarł, z dziennikarską rzetelnością potwierdzał w trzech źródłach. Szukał tych, którzy pomogli matce Mirosława Hermaszewskiego, gdy na wieś Lipniki napadała UPA, i tych, co wynieśli małą Hanię spośród trupów, a potem wychowali ją jak własne dziecko. Sprawiedliwych z Przebraża, Augustowa, Ostrówka i Woli Ostrowieckiej, Sokoła i Kupiczowa, Gaju i Kisielina. Poznał też panią Szurę, która pilnuje, by na Trupim Polu zawsze wisiał rucznik. I chociaż czasem złośliwi go zabierają, ona zawsze wiesza nowy, uprany. Codziennie też się modli za Ukraińców i Polaków, i mówi „Ojcze nasz” po polsku i po ukraińsku. Kiedyś jeden gospodarz nawet mówił, że powinni jej za to pielęgnowanie pamięci o Polakach dać telewizor. Ale pani Szura za nic by nie wzięła. Zresztą, nie ma obaw, uważa Szabłowski: „Nie dajemy swoim sprawiedliwym medali, nie sadzimy im drzewek. Nie dajemy im też telewizorów. Szczerze mówiąc, to w ogóle o ich nie pamiętamy”.

A może by właśnie trzeba, nauczyć się tego od Żydów? Bo, jak inaczej uczyć ludzi, co jest dobre w miejscu, na które, umówmy się,  informacyjnie niewielki mamy wpływ. Problem w tym, że po latach otwartości na tematy wołyńskie, Ukraińcy znów nabierają wody w usta. Nie podoba im się, że Polacy mają tak wrogi stosunek do ich narodowego bohatera – bo Bandera to przecież dla nich ucieleśnienie bojownika poświęcającego się walce o niepodległość.

W książce „Sprawiedliwi zdrajcy” Szabłowski waży słowa. Pokazuje krajobraz przed katastrofą, narastające w ludziach zło i jego wybuch. W końcu – krajobraz po klęsce. Rozmawia z Polakami, którzy jeździli na ekshumacje. Odnajdywali doły pełen kości kobiet i dzieci. Nie usprawiedliwia Ukraińców, ale też nie zostaje ślepy na to, co znajduje po tamtej stronie dobrego. To książka, która mogłaby pomóc w poszukiwaniu zgody. Ale czy jest to w ogóle możliwe?

Jedna z bohaterek reportażu, Ukrainka po studiach, dziś sprzątająca polskie domy, opowiada Szabłowskiemu o swojej matce, która miewa już zaniki pamięci, a czasem stanie przy oknie i krzyczy „pali się”. Do dziś widzi tę stodołę, w której banderowcy spalili Polaków, mówi jej córka. I dodaje: „Ten pożar, który został i w niej, i w was, Polakach, i w nas, Ukraińcach, i nawet we mnie i w panu wciąż latają iskry z tego pożaru”. Może ugasić ich nie sposób, ale warto czynić starania, by nie stały się zarzewiem kolejnego.

Fot. Alina Bosak

Reklama

KOMENTARZE

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 59

VIP Biznes&Styl Nr 59
w numerze m.in.:

• Sprężyny gazowe z FA Krosno • Ratowanie cerkwi w Baligrodzie • Lasowiak, co leczy serca i rozwija nowe technologie • Japońskie roboty i ręczna robota w Hucie Szkła w Jaśle • 100 lat niepodległej Polski
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.