Reklama
Reklama

Człowiek jest stworzony do biegania

A A A
Z lek. med. Wojciechem Piwkiem, ortopedą ze Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie, rozmawia Aneta Gieroń

Dodano: 13-03-2020

Lek. med. Wojciech Piwek. Fot. Tadeusz Poźniak

Lek. med. Wojciech Piwek. Fot. Tadeusz Poźniak

Aneta Gieroń: Panie doktorze, pan biega?
 
Lek. med. Wojciech Piwek: Tak i biegam z ogromną przyjemnością. Jeśli coś staje mi na przeszkodzie, to tylko brak czasu. Staram się biegać dwa, trzy razy w tygodniu  po około pół godziny i raz w tygodniu przebiegam dłuższy dystans na około 8-10 kilometrów.
 
W bieganiu w ostatnich latach Polacy zakochali się masowo. Z ewolucyjnego punktu widzenia jesteśmy stworzeni do biegania?
 
Narząd ruchu człowieka jest stworzony do poruszania się na kończynach dolnych, czyli chodzenia i biegania. Z ewolucyjnego punktu widzenia, bieganie wręcz nam sprzyja w każdym aspekcie naszego życia. Bieganie ma świetny wpływ na narząd ruchu, układ krążeniowo – oddechowy, neurologiczny, wyostrza zmysły, pobudza percepcję. Doskonale wpływa nawet na układ trawienny, który dużo lepiej pracuje u człowieka w pozycji pionowej niż siedzącej za biurkiem.
Reklama
 
I masowo wychodzimy zza biurek, gdzie spędzamy 10 godzin, ubieramy buty sportowe… i chcemy bić rekordy. Za dwa miesiące półmaraton, za pół roku maraton - nich nam wszyscy zazdroszczą, ale jakoś szybciej dopadają nas kontuzje, niż medale, niestety.
 
Rzeczywiście, obserwujemy masowo pojawiające się zespoły przeciążeniowe kończyn dolnych (overuse syndrome), dotyczące przede wszystkim kolan i stawów skokowych. Wynika to z tego, że mięśnie i aparat naprawczy oraz aparat bierny narządu ruchu, otrzymują nagle w bardzo dużej ilości dawkę fizycznego wysiłku, o którym przez wiele lat siedzenia za biurkiem, już zapomniały. Narządom ruchu, które przez wiele lat pełniły tylko funkcję podpórczą, doprowadzając nas codziennie do pracy i domu, nagle serwujemy duży wysiłek, który jest uzasadniony, ale który nie powinien być zbyt intensywny, a przede wszystkim powinien być rozłożony w czasie, bo w przeciwnym razie możemy zrobić sobie dużą krzywdę doprowadzając do schorzeń i urazów. 
 
Co gorsze, na zawsze też zniechęcimy się do biegania. A szkoda, bo paradoksalnie najlepszy wiek dla biegaczy, to nie jest dwadzieścia lat, ale 35-45 lat. W tym wieku mamy dojrzały narząd ruchu i zbilansowaną wydolność krążeniowo – oddechową. Potrafimy biec wolniej, ale na długich dystansach. Przy czym biegać można w każdym wieku, inny jest tylko harmonogram biegania.
 
A podobno są osoby, którym biegać absolutnie nie wolno.
 
Bieganie nie jest dla osób z wrodzonymi wadami np. wrodzone zwichnięcie biodra, deformacja stóp, deformacja kolana, to jednak niewielki procent populacji i te osoby doskonale wiedzą o swoich ograniczeniach. Przeciwwskazane jest też dla osób ze zniszczonymi powierzchniami stawowymi, czyli z chorobami zwyrodnieniowymi kolan, bioder, stawów skokowych.  Groźna jest też fascynacja bieganiem u osób z dużą nadwaga. Dlatego powtarzam, najpierw redukcja wagi, spacery, marszobiegi, a potem systematyczne, rozsądne bieganie.
Reklama
 
Zbyt ambitne podejście do zadania może być niebezpieczne dla naszego organizmu, a nawet całkowicie wykluczyć nas z biegania?
 
Całkowicie na szczęście nie, ale na pewno na jakiś czas może nas wyłączyć z biegania. Możemy się też zniechęcić na tak długi czas, że przejdzie nam ochota na systematyczne bieganie.
 
Jest taka grupa mężczyzn, których nazywa się „weekendowi wojownicy”. To panowie, którzy w młodości bardzo czynnie uprawiali sport, ale w momencie rozpoczęcia aktywności zawodowej, przestali to robić systematycznie i kiedy przychodzą weekendy, przypominają sobie chwile świetności sprzed lat. Próbują bić rekordy ryzykując nadmiernymi obciążeniami. Kończy się to często np. zerwaniem ścięgna Achillesa albo zespołem przeciążeniowym przedniego przedziału kolana. Wszystko to wynika z nadmiernej eksploatacji organizmu nietrenowanego codziennie.

Powroty do biegania po latach najlepiej, w jakiej dawce i jak często robić, by było bezpiecznie i przyjemnie?
 
Musimy tu powiedzieć o dwóch rzeczach. Z jednej strony o aktywności fizycznej na co dzień, do której zachęcam i którą każdy rozsądny, dbający o zdrowie człowiek powinien wykazywać. Natomiast druga, to aktywność sportowa, która zakłada udział w zawodach, współzawodnictwo, poprawianie wyników, bicie rekordów. Ta ostatnia na pewno wymaga przemyślanych treningów i doradztwa profesjonalistów.
 
Bieganie rekreacyjne dla aktywności fizycznej, bez bicia rekordów, najlepsze jest na jakich odcinkach w jakim tempie? 
 
Najlepsze bieganie, to takie, które sprawia nam satysfakcję. Inne będzie dobre dla osoby z niewielką nadwagą, inne dla bardzo szczupłej osoby. Jest grupa osób, która uwielbia poranny jogging, są też biegacze, którzy wybierają bieg wieczorem, bo pozwala im wybiegać całodzienny stres.  Dlatego sami musimy wyznaczyć sobie ścieżkę, po której biegamy, porę i dystans słuchając swojego organizmu.
Reklama
 
Jak powinna wyglądać regeneracja organizmu?
 
Biegając codziennie organizm nie ma czasu na odbudowę swoich zapasów energetycznych, nie ma czasu na adaptację. Mięśnie to jest narząd, który musi mieć swoją krzywą uczenia i regeneracji, pozwólmy im na to, bo w przeciwnym razie po tygodniu codziennych biegów zniechęcimy się do biegania raz na zawsze. Obecnie jest sporo bardzo dobrych portali dla biegaczy i warto, by osoby zaczynające przygodę z bieganiem, uważnie je czytały oraz konfrontowały to z doświadczonymi trenerami.
 
My biegamy i się cieszymy, bo endorfiny, ale nasz organizm chyba też ma powody do radości?
 
Na pewno odmładza się nasza metryka ( śmiech). Bezdyskusyjnie poprawia się komfort naszego życia. Do tego poprawiają się parametry wydolności krążeniowo - oddechowej, czyli utlenowanie, hemoglobina, morfologia krwi, zwiększa się wydolność organizmu w naszej codziennej aktywności. Paradoksalnie szybciej i łatwiej regenerujmy się w życiu codziennym. O ile wysiłek sam w sobie powoduje zmniejszoną odporność na infekcje, o tyle długie bieganie poprawia kondycję ogólną oraz odporność na stres oraz wszelkiego rodzaju czynniki chorobotwórcze.
 
Jeśli rekreacyjne bieganie sprawia nam ogromną radość i zaczynamy mieć ambicje sportowe - marzymy o biegach długodystansowych: półmaratonach, maratonach, jak się do tego przygotować?
 
Trzeba mieć plan treningowy. Wszystko trzeba dostosować bardzo indywidualnie. Organizm musimy mieć czas na regenerację, zwłaszcza na początku. Na pewno dobrym pomysłem jest trenowanie z osobą, która ma już doświadczenie biegowe. Nie zakładajmy, że za trzy miesiące wystartujemy w maratonie, bo to ambitny plan, ale fizjologii ludzkiego organizmu nie da się oszukać.  500  wybieganych godzin to minimum, by mieć szansę dobiec do mety maratonu. W takich przypadkach nie ma drogi na skróty.
Reklama
 
W maratonie jest jednak magia i jeśli chodzi nam po głowie, to jest to wyzwanie osiągalne dla większości z nas?
 
Osoby, które przebiegły, albo które biegają maratony, mówią, że nie ma większej satysfakcji, niż dobiegnięcie do mety maratonu. To taka czysto ludzka radość i satysfakcja z posiadania sprawnego ciała, które poradziło sobie z ogromnym wysiłkiem. Czy maraton jest dla wszystkich? Osoby biegające długo i dużo potwierdzają, że wielu z nas może go przebiec. Warto jednak zastanowić się, dlaczego chcemy to zrobić i jakie poniesiemy koszty z tym związane? Czy potrafimy, a może nawet powinniśmy  znaleźć czas w swoim zabieganym życiu, by sobie i swojemu organizmowi zrobić tak wielką frajdę. Przygotowania do maratonu wymagają dużo czasu, cierpliwości i systematyczności, ale jest to do zrealizowania przez prawie każdego z nas. 
 
I może dlatego coraz więcej osób szuka już kolejnych wyzwań, a mordercze ultramaratony i maratony górskie biją w ostatnich latach rekordy popularności.
 
Popularność biegów długodystansowych oraz np. triatlonu, gdzie oprócz biegania jest jeszcze pływanie i jazda na rowerze, wynika z faktu, że są to sporty popularne, niewymagające drogiego sprzętu, ani drogiej infrastruktury. Czy tego typu wysiłek jest dla każdego? Oczywiście, że nie. Nawet maratończycy, czy triatloniści, wykonują to od czasu do czasu, a na co dzień biegają dużo krótsze dystanse. Czy warto zachęcać człowieka do tak ekstremalnego wysiłku? Na to pytanie, trzeba sobie odpowiedzieć indywidualnie. W naturze człowieka leży współzawodnictwo, chęć pokonywania własnych ograniczeń, zdobywanie szczytów, a ośrodek sytości jest nie do zaspokojenia. Zawsze jednak trzeba kierować się zdrowym rozsądkiem, bo tego typu wyzwania są dla jednostek, nie dla mas. I może o to chodzi, by jednostki porywały tłumy, które wpatrzone w swoich bohaterów będą chciały biegać krótkie dystanse i na miarę własnych możliwości pokonywać swoje ograniczenia.
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
zobacz więcej

POLECANE

RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Mieszka I 48/50, 35-303 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.