Grażyna Bochenek

Dziennikarka, filmoznawca

Kino w roli głównej

Dzialy: KULTURA

O sobie:
Z wykształcenia filmoznawca i dr nauk o sztuce, z zawodu dziennikarka w Polskim Radiu Rzeszów. Na co dzień matkuję bliźniakom, a one dorastają w tempie zawrotnym, czemu nie mogę się nadziwić. W wolnym czasie odkrywam uroki pielęgnacji azalii i uprawy cukinii. Odkąd pamiętam jestem feministką, co ani nie przeszkodziło mi w życiu rodzinnym, ani nie powoduje, że w domu śpię na kurzu :)

O blogu:
To już niestety zamierzchłe czasy, kiedy oglądałam kilka filmów pod rząd. I choć kino to wciąż dla mnie medium najważniejsze, to kiedy doba się kurczy, tytuły trzeba wybierać starannie. Z ?Bitwy pod Wiedniem? z premedytacją rezygnuję, tu będę pisać o dobrym kinie, bo na złe coraz bardziej szkoda mi czasu. A że nie samy kinem człowiek żyje, o wartych obejrzenia spektaklach i wystawach też milczeć nie będę.

Zawstydzające pokłosie "Pokłosia"

A A A

Dodano: 19-11-2012

źródło: Stopklatka.pl

źródło: Stopklatka.pl


    Władysław Pasikowski zrobił mocny film o podskórnym polskim antysemityzmie, który rozwija się znakomicie, choć Żydów w naszym kraju już niemal nie ma. O tym, jak bardzo ten obraz jest prawdziwy, zaświadczają reakcje na „Pokłosie”.

    W filmie Pasikowskiego na wierzch wydobyty został język, gdzie „żydki” i „parchy” to synonimy nie-ludzi, w tym języku (naszym, polskim!) gdy mieszkancy Łap mówią, że nie zabijali podczas wojny swoich sąsiadów, mówią prawdę – bo oni przecież zabijali tylko „żydków”. Przerażajacym jest, że język polski nie tylko kiedyś, także i dzisiaj, usprawiedliwia zbrodnię. Przerażajacym jest, że żadna lekcja o tym, że Polacy bywali nie tylko ofiarami historii, ale także katami, nie została odrobiona.

    Po 20 latach ze Stanów wraca do rodzinnej wioski Franek Kalina. Chce się dowiedzieć, dlaczego jego młodszego brata rzuciła żona i razem z dziećmi siedzi mu teraz w tej Ameryce na głowie. Okazuje się, że młodemu Kalinie nie podobają się macewy z przedwojennych żydowskich cmentarzy utwardzające drogę. Mieszkańcy Łap dawno już o nich zapomnieli, ale gdy powódź sprawia, że ten fakt zostaje przypomniany, nikomu droga z macew nie przeszkadza. Wyjątkiem jest Kalina. Powiedzielibyśmy, że zachowuje się „jak człowiek”, ale właśnie dlatego traktowany jest jak wariat. Groźny wariat.

    Wśród mieszkańców Łap najwyraźniej czuć  motywacje nie ideologiczne, a ekonomiczne, owo pragnienie „złota”, o którym pisał Jan Gross (scenariuszowo nie zagrało to najzgrabniej – bo skąd pracownik banku wie, że tytuł właśności do działek jest niepewny, skoro nawet pracownik urzędu gminy dopiero w wyniku działań starszego z braci Kalinów odkrywa wspólnie z nim, że mieszkancy Łap zajęli bezprawnie mienie starozakonnych sąsiadów. Swoją drogą, co za przewrotność: ojcowizna okazuje się żydowska!). Chciwość? A może „tylko” obawa przed  zubożeniem?  Nazwijmy to, jak chcemy, ale konsekwencją jest kolejna zbrodnia.

    Pokłosie to trochę thriller, a trochę western. Ja jednak oglądając go niedługo po Zaduszkach myślałam o śmierci. To przecież jej świadomość odróżnia ludzi od zwierząt i zapewne to ona stanowiła początek naszej ludzkiej kultury. Już w górnym paleolicie posypywano ciała zmarłych ochrą, a ich groby chroniono przed drapieżnikami. U Pasikowskiego wątek łączności ze zmarłymi i powinności wobec nich brzmi bardzo wyraźnie. Wiejska społeczność pamięta i wypomina, że najstarszy syn nie przyleciał z mitycznej Ameryki na pogrzeb rodziców, że nie dopełnił elementarnego obowiązku dziecka. Wyrzuty wobec Franka Kaliny mogłyby się wydawać świadectwem głębokiej moralności, zakorzenionego głęboko uszanowania sacrum śmierci.
    Owszem, ale to sacrum obejmuje tylko naszych. Tamci „nie-ludzie”, nie mieli prawa ani do godnej śmierci, ani do szacunku i pamięci po niej. Zginęli zamordowani bestialsko przez sąsiadów, a ich szczątki pozostają w bezładzie.

    Znakomity jest wątek dwóch księży. Jeden światły i ludzki, drugi niczym z Młodzieży Wszechpolskiej. Kościół w Polsce pełen jest sprzeczności. Nie słychać jednego głosu, to księża indywidualnie wyznaczają modele zachowania, niekiedy – diametralnie różne.

    Z filmu Pasikowskiego pozostają w pamięci sceny wizualnie nośne, choć niekiedy budzące wątpliwości, także estetycznej natury.
    Poetycki i piękny jest obraz macew chronionych przez Kalinę, pole zboża w pełni dojrzałego, wśród którego wyrastają nagrobki. Za chwilę to pole będzie doszczętnie spalone i zniszczone.
    I w zupełnie innym tonie: brudna, zapalczywa i zacietrzewiona wiejska tłuszcza, ludzie okrutni, wieśniacy bez serca, zapatrzeni w swoje kartofle i zboże. Pewnie takie twarze mieli zamaskowani uczestnicy Marszu Niepodległości (jak szyderczo brzmi ta nazwa, gdy ogląda się telewizyjne relacje z ordynarnej bijatyki). Przerysowany jest ten filmowy tłum, to karykatura, myślę, ale... boję się.
    No i wreszcie scena ukrzyżowania. Zginąl jedyny sprawiedliwy. Ale czy kogoś odkupił? Scena-metafora, ale też chyba scena – nadużycie.
 
    Świetny jest Ireneusz Czop, aż chce się lepiej poznać tego łodzianina, do tej pory oglądanego głównie w telewizyjnych serialach. Znakomicie zagrał także Maciej Stuhr. Po  „33 scenach z życia”Małgorzaty Szumowskiej i po niedawnej „Obławie” Marcina Krzyształowicza, Józek Kalina w „Pokłosiu” to kolejna istotna filmowa rola tego aktora. To także wielkie zaskoczenie dla tych wszystkich, którzy o teatrze Warlikowskiego nie słyszeli, za to znają komedie Olafa Lubaszenki i niezliczone telewizyjne kabaretony. Dziś aktor, uwielbiany przez masową widownię, stał się obiektem nienawistnych ataków, czyta o swoim pochodzeniu, prawdziwym nazwisku i nie bardzo wie jak walczyć z tymi, którzy doklejają mu pejsy.

    Stuhr tłumaczy, Pasikowski pisze listy w jego obronie, a komentarze o szkalowaniu narodu nie milkną. Przyglądanie się temu jest smutne, i właściwie na tak głupie ataki należałoby machnąć ręką, gdyby nie to, że tłum anonimowych internautów przypomina swoją zaciętością wykrzywionych ze złości mieszkańców Łap. Czyżby jednak nie była to karykatura?
    Zbrodnia w Jedwabnem, do której Pasikowski nawiązuje, ale też i zbrodnie w innych miejscowościach, chociażby w niedalekiej Gniewczynie, odbyły się podczas wojny, gdy wszelkie normy straciły swoją siłę. Ale i dziś niewiele trzeba, żeby w ludziach odezwały się instynkty, które dla dobrego samopoczucia nazywamy nie-ludzkimi.


 
Reklama

KOMENTARZE

OSTATNIE WPISY NA TYM BLOGU

NAJCZĘSCIEJ CZYTANE WPISY

POLECANE

Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.