Krystyna Lenkowska

poetka, anglistka

Preteksty Literackie

Dzialy: KULTURA

O sobie:
Po wielu latach pracy jako lektorka języka angielskiego oraz DOS (director of studies) własnej szkoły językowej, postanowiłam skupić się na czymś co, na ogół, bywa mało intratne, a konkretnie na literaturze. Czytam, piszę, publikuję w periodykach literackich w Polsce, USA, na Bałkanach ?, wydaję książki poetyckie (do tej pory 7), tłumaczę poezję Emily Dickinson (zuchwale aspirując do kanoniczności przekładu), wyjeżdżam na festiwale literackie oraz do domów pracy twórczej (Szwajcaria, Hiszpania? ); wciąż uczę oraz uczę się języków.

O blogu:
Będą to moje noty i wtręty kuLturalne i kuRturalne, głównie literackie, a nawet poetyckie. Nie mam doświadczenia w pisaniu blogów. Przeczuwam, że w sensie ?gatunku literackiego? najbliżej mu do sylwy ponowoczesnej, czyli postmodernistycznej (sylwa: dzieło nierespektujące jednorodności gatunkowej, głównie poetyka kolażu; negatywne odwoływanie się do zastanych wzorców; heterogeniczność gatunkowa; sygnalizowany przez autora zamysł zburzenia wewnętrznej spójności utworu). O! W miarę doświadczenia, moja informacja o blogu (a może i o sobie) będzie ewoluować; zmieniać się na lepsze lub gorsze, w zależności od tego, kto i jak życzliwy czyta.

Książki jak dzieci. Spotkanie z Joanną Bator.

A A A

Dodano: 24-06-2014

Joanna Bator, foto: Waldemar Lenkowski

Joanna Bator, foto: Waldemar Lenkowski

ZDJĘCIA

zobacz wszystkie ›
Czwartego Czerwca 2014, w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Rzeszowie na ulicy Sokoła, pisarka Joanna Bator spotkała się z czytelnikami. Okazuje się, że to była pierwsza wizyta pisarki w Rzeszowie i na Podkarpaciu.

Joanna Bator była naukowcem, wykładowcą akademickim, antropologiem kultury. W czasach poprawności politycznej i epoce gender powiem: dziennikarką, felietonistką, kulturoznawczynią (komputer wciąż podkreśla to słowo jako niepoprawne gramatycznie), filozofką, antropolożką. Teraz jest pisarką.

Skoro mówi się, że pisanie to wolny zawód, więc może jest to wolność podobna do bycia matką, zapytałam oficjalnie, bo przypadła mi rola moderatora spotkania. Jedno i drugie przychodzi naturalnie. To nie jest prosta struktura pracy od-do, to jest praca nieustanna. I w gruncie rzeczy ograniczająca wolność, dyspozycyjność życiową, choć równocześnie, a może przede wszystkim, jest to wspaniałe doświadczenie; oba demiurgiczne. Trudna jest ta wolność, bo rządzi się czasem jak uczuciami, nienormatywnie; raczej egzystencjalistycznie, w sensie bycia skazanym na tę wolność.

Joanna Bator odpowiedziała na to, że do pisania potrzebna jest jedna rzecz, która się nazywa talent i nie wie jak to jest w przypadku bycia matką, bo nigdy nie chciała nią być. Podejrzewa jednak, że to może być satysfakcjonująca i cudowna praca, która trwa całe życie, tak samo jak pisanie.

„Pisania nie można się nauczyć”, mówi pisarka. „To nie jest coś, co można opanować na kursach kreatywnego pisania. Nie można się tego nauczyć z poradników, ani poprzez dobre rady ludzi, którzy piszą. To coś, co człowieka ogarnia. Najlepszym określeniem jest dar, który się dostaje. Można sobie wymyślić, że będzie się pisarzem i robić to dobrze. Można robić to średnio. Tak jak w przypadku każdej innej twórczości to jest to dar. Musi przyjść ta siła, którą różnie możemy nazwać (nazwijmy ją demiurgiem) i walnąć człowieka w łeb i wtedy nie ma tak, że akurat nie ma pieniędzy, albo mieszkanie jest za małe, albo związek się nie udał. Po prostu siada się i pisze. To zmienia absolutnie wszystko. Nie planowałam, że będę pisarką, nie marzyłam o tym. Kiedy byłam bardzo młodą dziewczyną, wiedziałam, że chciałabym mieć takie życie, żeby nie musieć chodzić codziennie do pracy, od godziny do godziny. Jak w przypadku Witkacego (od dawna chodzi za mną ta postać). I tak sobie myślałam „No to byłoby życie! Tak właśnie wstawać i tworzyć”. Nie wiedziałam oczywiście co mówię, bo teraz mam życie, które polega na tym, że niezależnie od tego czy jest święto, czy nie ma święta, codziennie chodzę do pracy. Tylko ta praca jest parę metrów od mojej sypialni. To jest coś, co polega na takim wewnętrznym głosie, bardzo silnym. To jest coś, co po prostu trzeba robić. To jest jednocześnie zawodem i powołaniem. Jest taka metafora, którą ostatnio ukułam i którą lubię: z książkami jest pewnie tak, jak z dziećmi. Jeśli nam się niezbyt podobają, to nie da się ich już włożyć tam, skąd wyszły”.

Joanna Bator nie tylko porównała swoje książki do dzieci, ale i w jej powieściach znajduję wiele macierzyństwa. Na ogół dość trudnego, ale jednak przychodzącego naturalnie i w miarę naturalnie rozwijającego się, choćby po grudach biedy, chorób, wojny, luki generacyjnej i genderowej (generation and gender gap; określenie gender gap ja sama ukułam przed chwilą i lepiej ono gra w języku angielskim, sorry). Jej bohaterki, Dominika, Alicja, Jadzia, Grażynka, i inne postaci, wychowują dzieci, są wychowywane, adoptują dzieci, ratują, przygarniają je. Jest wiele empatii i macierzyńskich uczuć, matczynych i ojcowskich, w tych sagach. Są też inne mocne i piękne uczucia rodzinne oraz przyjacielskie. Może brak tam jedynie wielkiej romantycznej miłości. Pisarka zapowiada, że kolejna książka będzie o miłości i Sri Lance.

W podstawowej strukturze zaś, tematy jej dotychczas wydanych powieści są trudne i szare jak życie w górniczym Wałbrzychu w czasach PRL-u, w wielkopłytowym bloku „Babel” („Piaskowa Góra”) czy ucieczka przed drobnomieszczańską stabilizacją, rodzinną i historyczną tożsamością, które stygmatyzują kobietę w Polsce („Chmurdalia”).

W ostatniej książce, „Ciemno prawie noc”, nomen omen najciemniejszej emocjonalnie wśród opublikowanych powieści Joanny Bator, swoistej baśni-thrillerze, która otrzymała nagrodę Nike 2013, pisarka wzmacnia boleśnie wątek ludzi wykluczonych, zarysowany już dość wyraziście w poprzednich powieściach. Rozprawia się z polskim językiem nienawiści i pogardy wobec Cyganów, Żydów, kobiet, homoseksualistów.


Poza humanistycznymi walorami tych powieści, jak empatia, oraz imponującą gamą „języków polskich”, którymi mówią bohaterowie, pisarstwo Joanny Bator zachwyca talentem opowiadania historii oraz lekkości prowadzenia dialogów.



 
Reklama

KOMENTARZE

NAJCZĘSCIEJ CZYTANE WPISY

ARCHIWUM

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 63

VIP Biznes&Styl Nr 63
w numerze m.in.:

Milioner, który dla Puszczy Karpackiej porzucił biznes Tomasz Róg, efekt motyla w Cieszanowie Maria i Marcin Piotrowscy Folkowisko z Goracja Porsche może mieć każdy, ale rzeźbę już nie! Za 2 lata S19 połączy Rzeszów z Lublinem Dzieje firmy kupieckiej I. Schaitter i Spółka Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.