Reklama

Janusz Szuber: Poezja nie znosi demokracji

A A A
Elżbieta Lewicka

Dodano: 11-06-2015

Fot. Tadeusz Poźniak

Fot. Tadeusz Poźniak

ZDJĘCIA

zobacz wszystkie ›
„Wiersze to pewne zdobyte doświadczenie, ale jest kłopot, kiedy już dojdziemy do pewnego spełnienia. To jest sygnał: człowieku! już o tym pisałeś, powtarzasz się - w tej chwili mam taki etap” -  mówił Janusz Szuber, poeta w trakcie swojego  środowego spotkania na Uniwersytecie Rzeszowskim.
 
Poproszony o przedstawienie się, Janusz Szuber powiedział, że ten, kto pisze, powinien przedstawiać się swoimi tekstami. Na początek usłyszeliśmy więc kilka wybranych i przeczytanych przez Niego wierszy (m.in. „Bogom tej prowincji”, „Szewskie pasje”).
 
Poezja Janusza Szubera (23 tomy) jest tłumaczona na 12 języków. On sam debiutował późno- w 1994 roku. Aż trudno uwierzyć, że przez 27 lat pisał swoje wiersze do szuflady. Dlaczego? Ponieważ nigdy nie zamierzał być poetą. Jako student polonistyki chciał w przyszłości – jak się wyraził - „ na kolanach” analizować i podziwiać dzieła mistrzów pióra. Ich nazwiska wymienia jednym tchem: Szarzyński, Krasicki, Mickiewicz, Norwid (ale Słowacki już nie). Białoszewski, Miłosz, Szymborska, Cavafis, Borges, współczesny idol – Herbert i wielu innych. Pierwsze wiersze pokazał prof. Łapińskiemu, który uprzejmie „pocieszył” młodego studenta, że jego wiersze nie zepsują mu studiów polonistycznych.
 
Co to znaczy być poetą? J. Szuber zauważa, że dziś wystarczy napisać 2-4 wiersze, zdobędzie się jakąś nagrodę i już się pretenduje do miana poety. Tymczasem sztuka - także poezja nie znosi demokracji, a więc nie podlega obowiązującym prawom popytu i podaży. Czy sam pisał kiedykolwiek na zamówienie? Hm… gdyby był kuszony finansowo, pewnie by napisał, a tak – tylko raz napisał, o psie, którego zresztą bardzo lubił. 
 
Jak odbierany, traktowany jest przez znajomych, czy ze względu na osiągniętą w świecie poezji wysoką pozycję, ma towarzyskie przywileje? Na to pytanie Janusz Szuber odpowiada z właściwym sobie dystansem do wszystkiego i poczuciem humoru; „Jestem traktowany normalnie…na zjazdach koleżeńskich nie ma wobec mnie ostracyzmu”.
 
Reklama
Janusz Szuber wielokrotnie zastanawiał się, czy inspiracją do jego pisania powinna być fikcja, czy raczej rzeczywistość – tu można narazić się na łatkę „skansenu”. Ale jeśli rzeczywistość tworzy wyraziste, krwiste postaci i interesujące sytuacje - to czemu z tego nie skorzystać przy pisaniu poezji? W swoich wierszach zawiera wątki autobiograficzne ( „Trzecia tajemnica”). Gdyby nie był poetą, mógłby być pucybutem – o przyjemności czyszczenia obuwia pisze w jednym z wierszy.
 
Pisze odręcznie (nie korzysta z komputera), a później dyktuje swojej asystentce, czyta do dyktafonu i słucha, czy wiersz dobrze wybrzmiewa. Do kogo adresuje swoje wiersze? Ponieważ postępująca intensywność pisania była wynikiem postępującej choroby, Szuber przez wiele lat (27!)  będąc autorem był też pierwszym czytelnikiem i krytykiem. Teraz ma – jak mówi - paru czytelników, ale nie pisze dla żadnego „ konkretnego” czytelnika. Z biegiem lat pisanie stało się dla Janusza Szubera nałogiem. Ponieważ nie robi notatek na komputerze, nie zachowują się pierwodruki jego poezji. Swoje notatki wyrzuca na bieżąco, aby „nie zaśmiecały mieszkania”. Ale też dlatego, że interesuje go tzw. efekt końcowy. Dochodzenie do niego jest nieistotne. Szubera żenują, czy wręcz śmieszą wynurzenia różnych twórców typu: 11 sierpnia napisałem dwie strofy…., w sobotę, o czwartej rano sięgnąłem po kartkę papieru itp. Itd. 
 
Czy gdyby nie pisał, robiłby coś innego? Za Bronisławem Majem powtarza: gdybyśmy umieli robić coś innego, niż to, co robimy, to pewnie byśmy to robili. Szuber po prostu nie wie, co by robił, gdyby nie ograniczała go choroba.
 
Jakie uznany poeta ma rady dla debiutantów? „Trzeba dużo czytać, żebyśmy nie odkrywali przez swoje pisanie jakichś nadzwyczajności, które już ktoś dawno odkrył. Nie odwołujmy się do awangardy, próbujmy mierzyć się z klasykami- to trudna i niewdzięczna praca”.
 
Czego można życzyć poecie? 
 
To nie tak, jak: czego możemy życzyć ślusarzowi, czy lekarzowi - mówi Janusz Szuber - Czasy się zmieniły i poeta nie chodzi dziś w aurze wyjątkowości. Współcześnie działają różne stowarzyszenia, czy ruchy na rzecz ratowania np.  zwierząt, systemów ekologicznych. Myślę, że przydałby się też ruch mający na celu ratowanie literatury przed zalewem wszechobecnej, równającej wszystko  masy.

KOMENTARZE

Felieton z wierszem

Kupuję ser, wymieniam olej. Z tomu ? Powiedzieć. Cokolwiek?, 2011 r.

Sukces burmistrza Sanoka w rankingu "Perły Samorządu"

Wojciech Blecharczyk, burmistrz Sanoka, zdobył...

Znani wspominają wakacje swojego dzieciństwa

Gdzie najchętniej spędzilibyśmy wakacje naszych marzeń. W jakimś egzotycznym zakątku świata czy nad mazurskimi jeziorami? Wylegując się na gorącym piasku lub zdobywając górskie szczyty? Wszystko zależy...

III Rzeszowskie Święto Wokalne z piosenkami Osieckiej

Od 26 do 27 października podczas koncertów III Rzeszowskiego Święta Wokalnego słuchać będziemy piosenek Agnieszki Osieckiej. Miłośnicy muzyki z niecierpliwością już czekają na nowe...

zobacz więcej
Reklama

Po Podkarpaciu błądzi jesień...

Mamy najpiękniejszy czas w Beskidach i Bieszczadach, czas jesieni. W kadrze od lat...

Polonusi w tańcach narodowych z czterech stron świata

W Rzeszowie trwa XVIII Światowy Festiwal...

Tradycja Matki Boskiej Zielnej

Z Jolantą Dragan, kustoszem Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej, rozmawia Angelika Fila

Legendarny warsztat rzeźbiarski rodziny Dąbrowskich z Żołyni

Wśród niskich domków Rynku w Żołyni wyróżnia się piętrowa mieszczańska kamienica. Przez lata zamieszkana przez jedną osobę, później tylko okazyjnie odwiedzana...

"Koncert nocy letniej" z gwiazdami podkarpackiej sceny muzycznej

"Koncert nocy letniej", który odbędzie się 30 sierpnia w Rudnej Małej koło Rzeszowa to zakończenie wakacji w iście szekspirowskim stylu. Pod osłoną nocy, w ogrodach...

Reklama

Wystawa "Cały ja" w Jarosławiu - malarskie wspomnienia Wacława Kochanowicza

Wacław Kochanowicz przenosi na płótno wspomnienia z dzieciństwa. Są to nie tylko sceny rodzajowe czy pejzaże, ale przede wszystkim konie, które...

Muzyczna interpretacja wierszy Szubera. Tryptyk z poezją mistrza z Sanoka

Takiej płyty na rynku jeszcze nie było – 18 wierszy Janusza Szubera zinterpretowanych muzycznie. Poeta sam wybrał i przeczytał najważniejsze dla niego...

Elvis Presley symfonicznie na rzeszowskim Rynku

"If I can Dream – Elvis Presley symfonicznie" to tytuł koncertu, który w sobotę, 24 sierpnia, odbędzie się na rzeszowskim Rynku. Marcin Życzyński, polski impersonator "Króla rock and rolla" razem z...

"Legenda Karpat" i III Festiwal Filmów Karpackich w sierpniu w Bieszczadach

Polańczyk będzie w tym roku stanowił centrum wydarzeń III Festiwalu Filmów Karpackich, który potrwa w tym roku trzy dni, od 23 do 25 sierpnia...

Długi weekend sierpniowy ze Zdzisławem Beksińskim

W tym roku obchodzimy rocznicę 90. urodzin Zdzisława Beksińskiego, a od 16 do 18 sierpnia w ramach "Roku Beksińskiego" odbędzie się w Sanoku "Długi Weekend z Beksińskim".

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 63

VIP Biznes&Styl Nr 63
w numerze m.in.:

Milioner, który dla Puszczy Karpackiej porzucił biznes Tomasz Róg, efekt motyla w Cieszanowie Maria i Marcin Piotrowscy Folkowisko z Goracja Porsche może mieć każdy, ale rzeźbę już nie! Za 2 lata S19 połączy Rzeszów z Lublinem Dzieje firmy kupieckiej I. Schaitter i Spółka Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.