Reklama

Koronkowa robota. Wraca sprawa Gorgonowej

A A A
Aneta Gieroń

Dodano: 20-04-2018

Archiwum Wydawnictwa Czarne

Archiwum Wydawnictwa Czarne

Cezary Łazarewicz, zdobywca ubiegłorocznej Nagrody Nike za reportaż „Żeby nie było śladów. Sprawa Grzegorza Przemyka”, powraca do najsłynniejszego procesu II RP przypominając wiecznie żywą historię Rity Gorgonowej i znakomicie portretując przedwojenną Polskę. Zbrodnia, która w grudniową noc 1931 roku wydarzyła się w willi znanego architekta w Brzuchowicach, ledwie kilka kilometrów od Lwowa, stała się jedną z najgłośniejszych w historii polskiego sądownictwa. Twarz Gorgonowej już na zawsze weszła do pop kultury i kojarzy się z twarzą Ewy Dałkowskiej, która w filmie Janusza Majewskiego znakomicie zagrała tragiczne losy Gorgonowej.
 
Bodaj najbardziej znienawidzonej kobiety II RP, której zła sława przetrwała do dziś. Oskarżona i skazana za mord na 17 – letniej Lusi, córce znanego lwowskiego architekta, Henryka Zaremby. Sprawa jest jednak dużo bardziej skomplikowana i już 100 lat temu wywoływała nie małe zgorszenie. 
 
Bogaty inżynier ma dwoje dzieci oraz żonę zamkniętą w zakładzie dla psychicznie chorych. Szukając opiekunki dla Lusi i Stasia, poznaje młodą, niespełna 30-letnią Serbkę, która do Lwowa trafiła dzięki polskiemu mężowi. Piękna Rita porzucona przez męża – żołnierza, który wyjechał do USA i słuch po nim zaginął, opuszczona przez polskich teściów, którzy odebrali jej syna, próbuje przetrwać w przedwojennym Lwowie, ale z pracy ekspedientki ledwo starcza jej na przeżycie. Praca u zamożnego lwowskiego architekta zdaje się prezentem od losu, do czasu. Rita i Henryk szybko zostają kochankami, z nieformalnego związku rodzi się córka Romusia, a w domu narastają konflikty i nieporozumienia między kochanką ojca, a dorastającymi dziećmi Zaremby. Ostatecznie, Zaremba decyduje się opuścić Ritę, ta z nieślubną córką ma osiąść w letniej willi w Brzuchowicach, a inżynier z dziećmi w lwowskim mieszkaniu. Nigdy jednak do tego nie dojdzie, wcześniej Rita Gorgonowa zamorduje swoją niedoszłą pasierbicę – tak uzna sąd w procesie poszlakowym, a wszystkie przedwojenne media umieszczą to na czołówka gazet. 
 
Reklama
Cezary Łazarewicz w swojej najnowszej książce wraca do tej historii pod wpływem opowieści „córki morderczyni”, Ewy – uradzonej już w więzieniu ( w chwili popełnienia zbrodni Gorgonowa była w ciąży), która po ponad 80 latach podjęła walkę o uniewinnienie matki. Podrzuca nowe tropy, odnajduje nieznane dokumenty, a sprawa Gorgonowej znów staje się gorącym tematem i znów padają pytania, czy aby na pewno Rita Gorgonowa zabiła Lusię Zarembę. 
 
Dzięki temu, że w latach 30. XX wieku proces wzbudzał niebywałe zainteresowanie, Łazarewiczowi udało się stworzyć znakomity portret przedwojennej Polski posiłkując się na bardzo szczegółowych relacjach prasowych, jakie w tamtym czasie się ukazywały. W sprawę tajemniczej kobiety z Bałkanów zaangażowali się najlepsi ówcześni lwowscy i krakowscy adwokaci, a procesy we Lwowie i Krakowie prowadzone były wzorcowo, co wielokrotnie Łazarewicz w swoje książce podkreśla.
 
Opowieść znakomitego reportażysty, to skrupulatna relacja wydarzeń sprzed lat i ogromna dbałość o dotarcie do wszystkich  możliwych źródeł, które mogłyby rzucić nowe światło w tej skomplikowanej historii. Tym bardziej, że był to proces poszlakowy i do dziś niektóre dowody oraz zeznania świadków wzbudzają wątpliwości. Autor, bynajmniej nie poddaje pod wątpliwość wyroków przedwojennych sądów, raczej koncentruje się na emocjach, jakie sprawa Gorgonowej wywoływała w społeczeństwie. Z jednej strony  żądna krwi ulica, z drugiej aktywne feministki z rodzących się ruchów emancypacyjnych robiące wszystko, by z Gorgonowej uczynić ofiarę. Sama oskarżona nigdy nie przyznała się  do winy, jednakże sąd w oparciu o posiadane dowody, nie dopuścił się żadnych zaniedbań i wyrok, jaki zapadł, przesądza o jej winie. Tak, jest prawie pewne, że Gorgonowa zabiła Lusię Zarembę. 
 
Inną kwestią pozostaje historia Rity Gorgonowej i psychologiczny portret kobiety, wielokrotnie zdradzanej i poniżanej.
 
Cezary Łazarewicz, „Koronkowa robota. Sprawa Gorgonowej”, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2018.
 



KOMENTARZE

Reklama

Świątynia sprzed ośmiu stuleci w Przemyślu

Dobiegają końca prace przy odsłonięciu fundamentów rotundy...

##BEAUTY2. Fotografia i wizaż na wystawie w Galerii Nierzeczywistej

Galeria Nierzeczywista w Rzeszowie zaprasza na wernisaż oraz wystawę Mariusza Barana z Rzeszowskiego Stowarzyszenia Fotograficznego pod nazwą ##BEAUTY2. Przygotowaniem...

Kapelusz z zimorodka, a nawet secesyjna suknia w Muzeum Okręgowym

Czółenka z 1890 roku, pasy z atłasu, jedwabna parasolka czy torebka z wykutym w srebrze miniaturowym obrazem Rembrandta "Wymarsz strzelców" to tylko niektóre z "damskich...

Ile jest prawdy w "Dziadach"? Przed Dniem Wszystkich Świętych

Z Jolantą Dragan, kustoszem Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej, rozmawia Angelika Fila

Reklama

Koncert z okazji 40-lecia pontyfikatu Jana Pawła II w rzeszowskiej bazylice

16 października 2018 roku to data wyjątkowa dla każdego Polaka, bowiem na ten dzień przypada 40. rocznica pontyfikatu Polaka, wybranego na Papieża...

Festiwal Nowego Teatru startuje 19 listopada w Rzeszowie. Znamy program

Dziewięć spektakli, w tym pięć konkursowych, koncerty i dyskusje o teatrze wypełniają program 05 Festiwalu Nowego Teatru - 57. Rzeszowskich Spotkań Teatralnych...

VI Najazd Awangardy na Rzeszów już w czwartek!

Czytanie poezji i inspirujące rozmowy w towarzystwie poetów, pisarzy i aktorów - to wszystko podczas VI Najazdu Awangardy na Rzeszów w Teatrze im. Wandy Siemaszkowej już w czwartek, 25 października...

Dzwon Niepodległości od Felczyńskich zabrzmi na Placu Farnym [FILM]

Dzwon Niepodległości waży ponad tonę. Znajduje się na nim Godło Polski, Herb Województwa oraz tekst "Roty" Marii Konopnickiej. Odlany został 26 października...

Kayah w Tryptyku Niepodległa. Koncert gwiazd w Rzeszowie

Kacper Andrzejewski, Anna Grzelak, Małgorzata Chruściel, Żaneta Łabudzka, Krzysztof Iwaneczo, Sławek Uniatowski i KAYAH - ich znakomite głosy już 4 listopada zabrzmią w Filharmonii...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr. 59

VIP Biznes&Styl Nr. 59
w numerze m.in.:

VIP Biznes&Styl Nr. 59 • Sprężyny gazowe z FA Krosno • Ratowanie cerkwi w Baligrodzie • Lasowiak, co leczy serca i rozwija nowe technologie • Japońskie roboty i ręczna robota w Hucie Szkła w Jaśle • 100 lat niepodległej Polski
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.