Reklama

Polacy, Żydzi, Austriacy na portretach rudniczan z lat 1900 - 1939

A A A
Aneta Gieroń

Dodano: 02-12-2018

Barbara Tutka i prof. Piotr Tutka oraz portret Stanisławy Skoczylasówny. Fot. Tadeusz Poźniak

Barbara Tutka i prof. Piotr Tutka oraz portret Stanisławy Skoczylasówny. Fot. Tadeusz Poźniak

ZDJĘCIA

zobacz wszystkie ›
Historia Stanisławy Skoczylasówny, 38-letniej rudniczanki, która po miłosnym zawodzie zginęła po kołami pociągu w 1948 roku, otrzymała właśnie nowe życie. Kobieta była fotografem i zatrzymała w kadrze wiele rudnickich rodzin w latach 30. XX wieku. To właśnie jej zdjęcia i wiele innych można oglądać od soboty, 1 grudnia do końca stycznia 2019 roku w Centrum Wikliniarstwa w Rudniku na wystawie „Rudniczan portret własny 1900 – 1939”. Na ekspozycję składa się 60 fotografii dokumentujących prawie 4 dekady z życia mieszkańców Rudnika nad Sanem, gdzie ze znakomicie odtworzonych zdjęć spoglądają na nas twarze tych, których rodziny od XVI wieku związane były z wikliniarskim miasteczkiem, rodziny wyznania mojżeszowego, które zupełnie zniknęły z rudnickiego pejzażu, ale też szkockie, austriackie, czy nawet czeskie postaci, których przed II wojną światową w Rudniku nie brakowało.
 
To już druga wystawa w ciągu ostatniego roku zorganizowana przez rodzeństwo, Barbary i Piotra Tutków, którzy chcąc uczcić pamięć swojej tragicznie zmarłej matki, Stanisławy Tutki - wieloletniej nauczycielki w Rudniku nad Sanem, dwa lata temu założyli Fundację „Ocalić od zapomnienia”. Ta bardzo skutecznie rozwija swoją działalność kulturalną, patriotyczną i  historyczną oraz gromadzi zbiory sztuki dawnej. 
 
Prof. Piotr Tutka to ekspert w dziedzinie  farmakologii klinicznej oraz endokrynolog, jego siostra Barbara od lat jest cenionym dermatologiem w Rudniku nad Sanem i w okolicznych miejscowościach. Jednak to nie z medycyną, ale z działalności „Ocalić od zapomnienia” są w ostatnim czasie kojarzeni najczęściej. Rok temu zorganizowali ekspozycję „Gorsety haftem malowane”, która prezentowana była także w Podkarpackim Urzędzie Marszałkowskim. W tym roku zabrali rudniczan w sentymentalną podróż prezentując fotografie przedwojennych mieszkańców miasteczka.
 
- Ta wystawa jest szczególna, unikalna, bo powstała dzięki fotografiom przekazanym przez mieszkańców Rudnika, a którzy ocalili je od zapomnienia. Rok, w którym się odbywa, też jest szczególny - świętujemy setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości – mówił prof. Tutka.
 
W jej przygotowaniu wyjątkową rolę odegrali Stanisław i Aniela Siembida, którzy historycznym, często mocno zniszczonym zdjęciom, przywrócili dawny blask i przygotowali na ekspozycję.
 
Reklama
- To była długa praca, w trakcie której pożegnaliśmy Stanisława Siembidę, ale po miesięcznej przerwie pani Alicja Siembida, mimo żałoby, postanowiła dokończyć obróbkę zdjęć. Bardzo jestem jej za to wdzięczna  - mówiła Barbara Tutka. – To dzięki małżeństwu Simbidów oglądamy piękną kolekcję potomków najstarszych rudniczan, którzy osiedli się tutaj w XVI wieku. Są też portrety rodzin żydowskich oraz tych z austriackim rodowodem z XIX wieku, znaleźli się również Szkoci oraz Czesi.
 
W dodatku kolekcja pięknie ilustruje, jak wyglądały męskie i kobiece stroje w pierwszych dekadach XX wieku, jakie kobiety nosił fryzury, jaka była ich pozycja w rodzinie. Na podstawie zdjęć, właściwie wszystkich pozowanych, można się domyśleć, jaką kto miał pozycję społeczną, jakiej był nacji, czy nawet jaki zawód wykonywał, dzięki rekwizytom, które też znalazły się na fotografiach. Przykuwają uwagę zdjęcia rodzin żydowskich, które były w pełni zasymilowane i stanowiły trzon rzemieślników oraz przedwojennej inteligencji rudnickiej.
 
 
Edward Sekulski z żoną. Fot. Tadeusz Poźniak
 
Na jednym ze zdjęć z 1919 roku można się dopatrzeć Marianny i Edwarda Sekulskich. Obydwoje młodzi, piękni, uśmiechają się ze ślubnej fotografii.
 
- Dokładnie taka sam wisi w moim domu – mówi Edward Sekulski, wnuk swojego imiennika. – Ale przy okazji zorganizowanej wystawy wzruszenie jest ogromne. Na ulicach Rudnika w dniu otwarcia ekspozycji ruch właściwie zamarł – wielu mieszkańców przyszło odszukać swoich przodków na prezentowanych zdjęciach. I dobrze, w końcu to miasto odzyskuje swój pierwotny, przedwojenny urok. Klimat galicyjskiego, małego miasteczka, gdzie tętni życie.
 
- Jesteśmy mile zaskoczeni, jak olbrzymi jest odzew na wystawy, które organizujemy, choć pierwotnie obawialiśmy się, że nikogo nie uda się namówić do współpracy – przyznaje Barbara Tutka. 
 
 
Rodzina Szajewskich pochodząca z Rudnika nad Sanem. Fot. Tadeusz Poźniak
 
Wspólnie udaje się też przywracać pamięć osobom, które przed laty były w Rudniku popularne. Jak choćby Stanisławie Skoczylasównie, fotografce, autorce wielu portretów rudniczan z okresu dwudziestolecia międzywojennego, która nieszczęśliwie zakochana w miejscowym doktorze, rzuciła się pod pociąg. Ciąg dalszy historii jest równie tragiczny. Mężczyzna, który po latach znajomości ze Stanisławą, opuścił ją i poślubił inną kobietę, nie zaznał szczęścia w małżeństwie. Zmarł 7 lat po śmierci porzuconej fotografki.
 
Na otwarciu wystawy wystąpili także: pianista Tomasz Jachym oraz wokalistka Ewa Siembida. Dzięki nim była okazja wysłuchać: „O mój rozmarynie”, „Białe róże”, „W małym kinie”, „Odrobinę szczęścia w miłości” oraz „Rebekę” i „Mein Jidisze Mame”. Dwie ostatnie pieśni żydowskie, to ukłon w stronę świata, którego już  nie ma , a który kiedyś był bardzo ważny w krajobrazie Rudnika nad Sanem.

KOMENTARZE

Europejskie makatki kuchenne w Rudniku nad Sanem

Kicz czy sztuka? Ciśnie się pytanie i… nie ma wątpliwości...

Reklama

W Rzeszowie otwierają Kino za Rogiem

Kto powiedział, że znakomite filmy w dobrej jakości można obejrzeć tylko...

Od mazura do kankana na Zamku w Krasiczynie

Dobiega końca 58. Muzyczny Festiwal w Łańcucie. W piątek odbył...

Zachwycające granie Jednego Serca Jednego Ducha. Już 17. raz

Koncert Jednego Serca Jednego Ducha, w tym roku już po raz 17. zorganizowany w Parku Sybiraków w Rzeszowie, wyrasta na jedno z najważniejszych wydarzeń kulturalnych stolicy...

Marian Dziędziel otworzył rzeszowskie Kino za Rogiem

Marian Dziędziel, aktor znany m.in. z filmów Wojciecha Smarzowskiego, Kingi Dębskiej oraz Władysława Pasikowskiego przeciął wstęgę w rzeszowskim Kinie za Rogiem. W nowym lokalu, nieopodal...

W piątek urodzinowy koncert dla Stańki. W Rzeszowie zagrają gwiazdy jazzu

11 lipca skończyłby 77 lat. Magazyn New York Times pisał o nim: "Jeden z najbardziej oryginalnych i twórczych trębaczy jazzowych na świecie". Tomasz...

Reklama

Polonusi z całego świata zjadą w lipcu do Rzeszowa

W drugiej połowie lipca Rzeszów stanie się gospodarzem XVIII Światowego Festiwalu Polonijnych Zespołów Folklorystycznych. Przyjadą 33 zespoły z 11 krajów – w sumie blisko tysiąc osób...

Już niedługo III Letnie Spotkania Teatralne "Kołowrotek" [PROGRAM]

Autorskie i niezależne polskie teatry m.in. z Gdyni, Warszawy, Raciborza, Radomia zjadą na III Letnie Spotkania Teatralne "Kołowrotek", które odbędą się 12-14...

Animowany film "Sklep Schaittra" do obejrzenia w Internecie

W piątek, 7 czerwca w Wojewódzkim Domu Kultury w Rzeszowie odbędzie się premiera animowanego filmu "Sklep Schaittra" autorstwa Bartosza Babelskiego i Jacka Guta. Fabuła wykonana...

Europejskie makatki kuchenne w Rudniku nad Sanem

Kicz czy sztuka? Ciśnie się pytanie i… nie ma wątpliwości, że to warta obejrzenia sztuka codzienna, którą coraz trudniej odgrzebać nam w pamięci, a która w życiu naszych babek i prababek zajmowała...

"Małe skrzydła" akustycznie. Premiera hitu AniKi Dąbrowskiej

Jej debiutancki singiel "Małe skrzydła" ma już prawie 9 mln odsłon na YouTube. Utworem, do którego słowa napisała Cleo, AniKa Dąbrowska z Wesołej k. Dynowa skradła serca...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 63

VIP Biznes&Styl Nr 63
w numerze m.in.:

Milioner, który dla Puszczy Karpackiej porzucił biznes Tomasz Róg, efekt motyla w Cieszanowie Maria i Marcin Piotrowscy Folkowisko z Goracja Porsche może mieć każdy, ale rzeźbę już nie! Za 2 lata S19 połączy Rzeszów z Lublinem Dzieje firmy kupieckiej I. Schaitter i Spółka Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.