Reklama

Gdzie na majówkę. Wyspiański najlepiej smakuje w Krakowie

A A A
Wiktoria Jezuit

Dodano: 15-04-2019

Stanisław Wyspiański. Autoportret z żoną, 1904.

Stanisław Wyspiański. Autoportret z żoną, 1904.

Krakowska wiosna to wysyp krokusów na plantach, wysyp turystów na ulicach i wysyp wydarzeń kulturalnych – absolutnie wszędzie. A że z Rzeszowa do Krakowa dojechać można się szybko i wygodnie, warto zahaczyć o Muzeum Narodowe, które już tylko do piątego maja gości w swych murach Wyspiańskiego, jakiego nie znamy. 
 
Kraków Wyspiańskim stoi. Spacerując po wąskich brukowanych uliczkach, nieustannie natykamy się na pamiątkowe tablice z jego nazwiskiem, w kościele Franciszkanów obserwujemy witraże tworzone jego ręką, a z afiszy teatralnych wołają nas jego dramaty. Chyba właśnie ta niespotykana bliskość sprawia, że ekspozycja Muzeum Narodowego to dużo więcej niż można by oczekiwać, czytając lakoniczny opis na stronie internetowej.
 
Zacznijmy od tego, że wystawa zaprojektowana została tak, by zaintrygować od pierwszej chwili. Na drugim piętrze, przed wejściem do sal wystawowych od dziesiątej do osiemnastej każdego dnia można oglądać bardzo ciekawą ekspozycję, w całości poświęconą teatrowi Wyspiańskiego i stanowiącą hołd dla wszystkich jego największych dramatów: Wesele, Klątwa, Akropolis czy Bolesław Śmiały. Jak cała wystawa, także i ta część stanowi wysmakowane połączenie obrazu z tekstem. 
 
Sień głównej części wystawowej olśniewa dekoracją wykonaną z ciepłego drewna, która ma imitować koronkę witraży tworzonych przez mistrza – jest to zabieg niezwykle trafiony, który sprawia, że zachwyt towarzyszy nam od pierwszego do ostatniego momentu zwiedzania. Zagospodarowanie przestrzeni otaczającej eksponaty jest zresztą jednym z najmocniejszych punktów całej wystawy, w której ascetyczne formy przeplatają się z monumentalnymi instalacjami, lepiej niż cokolwiek innego oddając charakter całej twórczości Stanisława Wyspiańskiego. Ten kontrast fantastycznie wyciąga to, co najlepsze z każdego eksponatu, jeszcze wyraźniej kładąc nacisk na bogactwo form obieranych przez artystę na przestrzeni całej kariery.

Wyspiański niepublikowany
 
Tym, co najciekawsze w idei wystawy, to przedstawienie twórczości Wyspiańskiego „od kuchni”. Kolejne sale wystawowe oferują nam eksponaty, o których istnieniu nie mówi się ani w podręcznikach ani książkach biograficznych – imponujący zbiór projektów witraży z kościoła Franciszkanów, datowanych na rok 1897 to prawdziwy kąsek dla pasjonatów, podobnie jak nastrojowe szkice sakralne z roku 1890 przedstawiające wzruszające sceny i studium poszczególnych postaci biblijnych. Oglądanie prac, nieprzeznaczonych pierwotnie dla oczu publiczności – stanowiących zaledwie jedną z prób na drodze do premiery, pozwalają poczuć bardzo intymną więź z artystą, który zdaje się zapraszać nas do swej pracowni, wypełnionej zapachem farb olejnych, weny i nowych pomysłów. 
 
Reklama
Świetne podejście twórców do przedstawienia teatralnej części twórczości, z położeniem szczególnego nacisku na słowo pisane, które nie dorównuje obrazom w elastyczności prezentacji. Wykorzystanie multimediów i nowoczesnych technik, okazało się w tym przypadku kluczem do sukcesu, dzięki czemu ta część ekspozycji harmonijnie spaja z sobą fantazyjne projekty kostiumów, rękopisy Wyspiańskiego i poszczególne cytaty, stanowiące kwintesencję jego spojrzenia na sztukę. Właśnie w tych salach najłatwiej zrozumieć geniusz artysty, wszechstronność i bardzo precyzyjną wizję przekazu scenicznego, który chciał uzyskać. Samowystarczalny maestro teatru – zdają się krzyczeć białe ściany, poznaczone gdzieniegdzie czernią liter. 
 
Wyspiański niesztampowy
 
Perłą w koronie tej wystawy jest oryginalnie znajdująca się w katedrze lwowskiej „Polonia”- przedstawiona przy użyciu krzywego zwierciadła, zawieszonego nad obrazem pod kątem prostym – ta instalacja pokazuje jak minimalnym nakładem środków można uzyskać maksymalny efekt i przedstawić dzieło powszechnie poniekąd tak, jak patrzył na nie twórca. 
 
Równie odkrywczą prezentacją może poszczycić się prywatny księgozbiór Wyspiańskiego, w którego skład wchodzą liczne książki, dedykowane artyście przez największe nazwiska artystycznej sceny tamtych lat. Zbiór ten, został wystawiony w biblioteczkach o nietypowym kształcie, skąpanych w barwach, tworzących iluzję powolnego zanurzania się w oceaniczną toń. Ten niezwykły morski korytarz wprowadza nas do ostatniej z sal wystawowych, gdzie wpadamy wprost w objęcia błękitnych jak ocean oczu Wyspiańskiego, śledzących nas uważnie aż do samego wyjścia, z najbardziej znanego pastelowego autoportretu artysty – tego samego, którego przedruk na ogromnym banerze, wita zwiedzających jako wizytówka wystawy, na fasadzie Muzeum Narodowego.

Wyspiański niezapomniany
 
Na komfortowe przejście wystawy, tak, by móc w pełni się nią nacieszyć trzeba przeznaczyć około dwóch godzin. Przez wzgląd na prace konserwacyjne ekspozycja dostępna jest jedynie w godzinach od dziesiątej do szesnastej, od wtorku do niedzieli. Koszt biletu to piętnaście złotych (bilet ulgowy) i dwadzieścia złotych (bilet normalny). Ponadto zdecydowanie polecam zaopatrzenie się w przewodnik audio, którego koszt wynosi zaledwie siedem złotych (w cenie normalnej) i pięć (w cenie ulgowej). Wystawa znajduje się na drugim piętrze w budynku głównym – najlepiej jest ją oglądać w dniu na tygodniu, tak by uniknąć tłumów turystów.
Kraków Wyspiańskim stoi – a krakowski Wyspiański nieznany, to bez wątpienia Wyspiański niezapomniany. Po zobaczeniu tej ekspozycji, późniejsze zwiedzanie Krakowa nabierze z pewnością nowego, nieznanego dotychczas smaku.

KOMENTARZE

W sobotę zabrzmi Wesele. Głośne czytanie na Podkarpaciu

W sobotę w wielu miastach i miejscowościach...

Wnuczka Stanisława Wyspiańskiego w Rzeszowie: Ten facet mi odpowiada

Dorota Wyspiańska-Zapędowska, wnuczka i spadkobierczyni Stanisława Wyspiańskiego, córka "Śpiącego Stasia" ze słynnego obrazu artysty odwiedziła w czwartek...

Jerzy Trela, Anna Polony i Jan Nowicki w słuchowisku Radia Rzeszów -"Wesele"

To będzie pierwsze w Polsce słuchowisko na podstawie "Wesela" Stanisława Wyspiańskiego zrealizowane z tak dużym rozmachem. Jan Niemaszek, reżyser...

zobacz więcej
Reklama

W Rzeszowie otwierają Kino za Rogiem

Kto powiedział, że znakomite filmy w dobrej jakości można obejrzeć tylko...

Od mazura do kankana na Zamku w Krasiczynie

Dobiega końca 58. Muzyczny Festiwal w Łańcucie. W piątek odbył...

Spektakl #chybanieja w Rzeszowie - premiera, której mogło nie być

Wiele ciężkich słów i trudnych pytań o Kościół pada w spektaklu "#chybanieja" Pawła Passiniego i Artura Pałygi, otwierającym festiwal "Maskarada"...

Marian Dziędziel otworzył rzeszowskie Kino za Rogiem

Marian Dziędziel, aktor znany m.in. z filmów Wojciecha Smarzowskiego, Kingi Dębskiej oraz Władysława Pasikowskiego przeciął wstęgę w rzeszowskim Kinie za Rogiem. W nowym lokalu, nieopodal...

"Obrazzki" Marka Olszyńskiego z akcją dla Ani. Już w piątek!

"Pamięci mojego Taty – Bronisława, rodem z Hanaczowa k. Lwowa, z podziękowaniami dla Mamy – Ireny oraz dla mojej najbliższej Rodziny i Przyjaciół, dzięki którym...

Reklama

20 Japończyków i wielkie dinozaury. Do Rzeszowa nadciąga 10. Maskarada

Najlepsze teatry lalkowe z całej Polski i ze świata wezmą udział w 10. jubileuszowej edycji Międzynarodowego Festiwalu Teatrów Ożywionej Formy "Maskarada"...

Wolność kocham i rozumiem. Na rockowo w Siemaszkowej

Świetnie zagrany Nalepa na deskach Siemaszkowej, a właściwie Podziemnej Trasy Turystycznej w Rzeszowie. I choć w pierwszej chwili widz nie do końca może być pewny, czy jest na koncercie...

58. Muzyczny Festiwal w Łańcucie od soboty. Na co jeszcze kupisz bilet?

Na koncert do Sali Balowej łańcuckiego Zamku trudno już będzie się dostać. Na stronie z rezerwacjami można wypatrzeć jeszcze tylko jedno wolne miejsce...

Kiedy byłem małym chłopcem - sztuka o Nalepie i wolności

Jest rok 1968, Breakout wrócił z trasy koncertowej w krajach Beneluksu i zasmakował wolności zachodniego świata. Do Polski przywiózł nowe brzmienie – z wzmacniaczami Marshalla...

"Łukasiewicz nafciarz romantyk" już 3 maja w kinie Zorza. Wstęp wolny

W piątek, 3 maja, w rzeszowskim kinie Zorza będzie można obejrzeć film Bogdana Miszczaka – "Łukasiewicz nafciarz romantyk". Dokument poświęcony twórcy...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 62

VIP Biznes&Styl Nr 62
w numerze m.in.:

Jakub Kocój - Nie warto bać się lepszych od siebie Elżbieta Łukacijewska, Tomasz Poręba - 15 lat Polski w Unii Europejskiej Radosław Fedaczyński - Najważniejsze są zwierzęta 58. Muzyczny Festiwal w Łańcucie Żydzi z Podkarpacia - Grzech naszego zapomnienia Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.