Reklama

Pomiędzy namiętnością a rozumem na Europejskich Dniach Dziedzictwa

A A A
Aneta Gieroń

Dodano: 08-09-2019

Jarosław Mikołajewski. Fot. Dominik Matuła

Jarosław Mikołajewski. Fot. Dominik Matuła

ZDJĘCIA

zobacz wszystkie ›
Dwóch znakomitych poetów: Wiesław Kulikowski, od zawsze związany z Mielcem oraz Jarosław Mikołajewski, warszawiak, spotkali się w sobotę w refektarzu Muzeum Okręgowego w Rzeszowie podczas Europejskich Dni Dziedzictwa. Preteksty kulturalne – spotkanie, którego inicjatorką jest poetka i tłumaczka Krystyna Lenkowska - w tym roku odbyły się pod hasłem „Polski splot”. Ten stał się wspólnym mianownikiem dla „Podwieczorka poetyckiego”, w trakcie którego rzeszowscy poeci czytali wiersze Wiesława Kulikowskiego oraz pisarskiej podróży „Z ziemi włoskiej do Polski” w towarzystwie utalentowanego Jarosława Mikołajewskiego. Koncert jazzowy Subcarpathians Trio, czyli projekt słowno-muzyczny przygotowany przez podkarpackich muzyków, którym przewodził Bartłomiej „Eskaubei” Skubisz, domknął „Polski splot” świetną muzyczną klamrą.
 
W Europie, wydarzenia, które pozwalają przenikać się muzyce, literaturze, teatrowi i multimediom, organizowane są od ponad 20 lat. W refektarzu rzeszowskiego muzeum Preteksty kulturalne odbyły się po raz szósty i jak zawsze zdominowała je literatura.
 
Tym razem za sprawa Jarosława Mikołajewskiego, poety, eseisty, reportażysty, tłumacza, dziennikarza, dramatopisarza, animatora kultury, byłego szefa Instytutu Polskiego w Rzymie. Jako poeta zadebiutował w 1991 r. tomem "A świadkiem śnieg", za który otrzymał Nagrodę im. Kazimiery Iłłakowiczówny za debiut roku. Od tamtej pory wydał kilkanaście tomików poetyckich. W 2010 r. uhonorowany Nagrodą Literacką m.st. Warszawy za "Zbite szklanki". W tym roku został laureatem Nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego "Orfeusz" przyznawanej za najlepszy zbiór poezji, a za taki uznano jego "Basso continuo". Napisał kilkanaście książek, w tym powieści kryminalne, zbiory wywiadów, reportaże i eseje. Znany i ceniony jako tłumacz literatury włoskiej, m.in. Dantego, Petrarki, Michała Anioła, Leviego i Pasoliniego.
 
 
Od lewej: Wiesław Kulikowski i Jarosław Mikołajewski. Fot. Dominik Matuła
 
Z Rzeszowem związany za sprawą poetyckich przyjaźni i współpracy z „Nową Okolicą Poetów” oraz „Frazą”.
 
- Wiersz to próba opowiedzenia niemożliwego, jest skrzyżowaniem tego, co najważniejsze, sztuką wszechstronnego zrozumienia, czymś pomiędzy namiętnością i rozumem – mówił Mikołajewski. – Moje wiersze rodzą się z poczucia, że życie, miłość jest jedna, ale mają różne wcielenia.
 
Mikołajewski przypomniał też, jak ważne jego zdaniem jest doświadczenie, a które w naszej edukacji próbuje się maksymalnie ograniczyć.
 
Reklama
- Doświadczenie jest antidotum na ksenofobię. Suche zasady nie przekonują mnie, nie zachęcają do dobra. Przeżywanie, oglądanie, spotkania z innymi kształtują, pomagają pozbywać się kompleksów. Przed moralizatorstwem wygłaszanym z ambony czy każdego innego miejsca powinno się pojawić doświadczenie – stwierdził tłumacz.
 
Jarosław Mikołajewski opowiedział też o swojej poetyckiej fascynacji Zuzanną Ginczanką, przedwojenną poetką żydowską. Za życia wydała tylko jeden zbiór poezji "O centaurach" w 1936 roku, gdy miała zaledwie 19 lat, ale w tym samy wydawnictwie, gdzie publikowali Hemar, Słonimski, Tuwim, czy Wierzyński.
 
- Pierwszy raz usłyszałem o Ginczance, gdy miałem 16 lat. Moja fascynacja zrodziła się z szoku, że chodziło o młodą, zamordowaną poetkę żydowską, o której mówiono, że była piękna jak nikt, jako człowiek i jako kobieta. Urodzona w Kijowie, wychowana w Równem, stała się zjawiskiem literackiej Warszawy. Mądra, dowcipna, legendarnie piękna. Skazana przez talent na sławę, przez wojnę i nienawiść - na śmierć i groźbę zapomnienia. Kiedy przyjechała do stolicy na studia, przyjaźnią otoczyli ją najwięksi pisarze, od Tuwima po Gombrowicza. Pisała wiersze poważne i satyryczne. Osobiste, niejednorodne, uciekające a to w stylistykę młodopolską, a to w publicystyczną zadziorność i prowokację. Jesienią 1942 r. wyjechała do Krakowa. Z przyjaciółką z Równego, Blumką Fradis, znalazła kryjówkę na ulicy Mikołajskiej 26. Wyprowadzone przez gestapo w 1944 r. zostały rozstrzelane w Płaszowie – opowiadał Mikołajewski.
 
On też jest autorem opowieści o tragicznych losach młodej Żydówki - „Cień w cień. Za cieniem Zuzanny Ginczanki” - być  może najwybitniejszej poetki dwudziestolecia międzywojennego.

Poezja Wiesława Kulikowskiego dopełniła sobotni wieczoru Europejskich Dni Dziedzictwa w Rzeszowie. W ramach „Podwieczorka poetyckiego” jego wiersze czytali: Jerzy Fąfara, Stanisław Dłuski, Krystyna Lenkowska, Marek Pękala, Katarzyna Bolec, Monika Luque-Kurcz, Rafał Rżany oraz Tomasz Wojewoda.
 
 
Od lewej: Marek Pękala, Krystyna Lenkowska, Wiesław Kulikowski. fot. Dominik Matuła
 
Kulikowski jest autorem ponad 20 tomików poetyckich m.in. Ucieczka z wesela (1979), Wyprzedaż muzyki (1992), Przystanek dla kilku osób (1995), Rozmowa z igliwiem (1997), Pora odjazdu muzyków (1997), Imiona na drogach (1998), Z muzyki zza rzeki list. Wybór wierszy z lat trzydziestu pięciu (2002), Poranek odnajdzie zaginioną (2008), Milcząca na złotej kładce (2010) oraz Odloty białych żurawi (2016).
 
- Wiesław ma tę mistrzowską umiejętność, że poprzez zbitkę oczywistości z nieoczywistościami powoduje, że „łza staje dęba” – stwierdził Marek Pękala, poeta, krytyk literacki i wieloletni dziennikarz GC „nowiny”. – Jego pisanie nie jest papierowe. Kulikowski jest poetą kultury. To poezja wielkiego ducha.
 
Marek Pękala był też autorem niewielkiego performancu, jakim uraczył gości zgromadzonych w Muzeum Okręgowym w Rzeszowie. Nawiązał w nim swojej wypowiedzi o Wiesławie Kulikowskim sprzed kilku lat, a w której poddał w wątpliwość, czy poeta umie wbić gwoździa. By się o tym przekonać, sprezentował autorowi poezji młotek, deskę i olbrzymiego gwoździa. Ot, taka metafora…

KOMENTARZE

Lenkowska nagrodzona w międzynarodowym konkursie

Krystyna Lenkowska, poetka, anglistka, tłumaczka literatury...

Diti Ronen w sobotę w Rzeszowie

W sobotę o godz. 17, tym razem na rzeszowskim Rynku w ramach cyklu spotkań "Literatura...

Wieczór poezji Krystyny Lenkowskiej

W najbliższy piątek, 16 maja o godz. 19 w Hotelu Grand odbędzie się spotkanie z poetką, anglistką i naszą blogerką Krystyną Lenkowską, której muzycznie towarzyszyć będą: Waldemar Lenkowski, Zbyszek Działa oraz Paweł...

"Preteksty Kulturalne. Dziedzictwo Żydowskie" z Amirem Orem w Rzeszowie

"Preteksty Kulturalne. Dziedzictwo Żydowskie", jakie 13,14 i 21 września odbędą się w Rzeszowie w Muzeum Okręgowym zapowiadają się na jedną z najważniejszych...

zobacz więcej
Reklama

Po Podkarpaciu błądzi jesień...

Mamy najpiękniejszy czas w Beskidach i Bieszczadach, czas jesieni. W kadrze od lat...

Polonusi w tańcach narodowych z czterech stron świata

W Rzeszowie trwa XVIII Światowy Festiwal...

Tradycja Matki Boskiej Zielnej

Z Jolantą Dragan, kustoszem Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej, rozmawia Angelika Fila

Legendarny warsztat rzeźbiarski rodziny Dąbrowskich z Żołyni

Wśród niskich domków Rynku w Żołyni wyróżnia się piętrowa mieszczańska kamienica. Przez lata zamieszkana przez jedną osobę, później tylko okazyjnie odwiedzana...

Wystawa "Cały ja" w Jarosławiu - malarskie wspomnienia Wacława Kochanowicza

Wacław Kochanowicz przenosi na płótno wspomnienia z dzieciństwa. Są to nie tylko sceny rodzajowe czy pejzaże, ale przede wszystkim konie, które...

"Koncert nocy letniej" z gwiazdami podkarpackiej sceny muzycznej

"Koncert nocy letniej", który odbędzie się 30 sierpnia w Rudnej Małej koło Rzeszowa to zakończenie wakacji w iście szekspirowskim stylu. Pod osłoną nocy, w ogrodach...

Reklama

Muzyczna interpretacja wierszy Szubera. Tryptyk z poezją mistrza z Sanoka

Takiej płyty na rynku jeszcze nie było – 18 wierszy Janusza Szubera zinterpretowanych muzycznie. Poeta sam wybrał i przeczytał najważniejsze dla niego...

Elvis Presley symfonicznie na rzeszowskim Rynku

"If I can Dream – Elvis Presley symfonicznie" to tytuł koncertu, który w sobotę, 24 sierpnia, odbędzie się na rzeszowskim Rynku. Marcin Życzyński, polski impersonator "Króla rock and rolla" razem z...

"Śmiech wzbroniony" Teatru Bo Tak na scenie WDK w Rzeszowie

Dokładnie rok temu na deskach Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie Teatr Bo Tak ze sztuką "Umrzeć ze śmiechu" Paul’a Elliota zagościł po raz pierwszy. Szybko się też okazało...

"Legenda Karpat" i III Festiwal Filmów Karpackich w sierpniu w Bieszczadach

Polańczyk będzie w tym roku stanowił centrum wydarzeń III Festiwalu Filmów Karpackich, który potrwa w tym roku trzy dni, od 23 do 25 sierpnia...

Długi weekend sierpniowy ze Zdzisławem Beksińskim

W tym roku obchodzimy rocznicę 90. urodzin Zdzisława Beksińskiego, a od 16 do 18 sierpnia w ramach "Roku Beksińskiego" odbędzie się w Sanoku "Długi Weekend z Beksińskim".

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 63

VIP Biznes&Styl Nr 63
w numerze m.in.:

Milioner, który dla Puszczy Karpackiej porzucił biznes Tomasz Róg, efekt motyla w Cieszanowie Maria i Marcin Piotrowscy Folkowisko z Goracja Porsche może mieć każdy, ale rzeźbę już nie! Za 2 lata S19 połączy Rzeszów z Lublinem Dzieje firmy kupieckiej I. Schaitter i Spółka Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.