Reklama

Gruzini podbijają serce Rzeszowa. Festiwal Trans/Misje do niedzieli

A A A
Alina Bosak

Dodano: 23-08-2019

Państwowy Teatr Dramatycznego im. Ilii Czawczawadzego w Batumi i sztuka Mrożka, reż. Andro Enukidze. Fot. Materiały prasowe

Państwowy Teatr Dramatycznego im. Ilii Czawczawadzego w Batumi i sztuka Mrożka, reż. Andro Enukidze. Fot. Materiały prasowe

Pierwszy spektakl zagraniczny podczas Międzynarodowego Festiwalu Trans/Misje – Wschód Sztuki, który rozpoczął się w czwartek, 22 sierpnia w Rzeszowie, rozbudził apetyty. Gruziński teatr z Batumi wystawił sztukę Sławomira Mrożka, znakomicie oddając absurd rzeczywistości, którą rządzą „bandy” i rozkochując publiczność w polifonicznym śpiewie. Muzyką czarował też publiczność Teatr im. W. Siemaszkowej, gospodarz festiwalu, wystawiając spektakl o Tadeuszu Nalepie oraz pełne polskich hitów przedstawienie „Chcemy więcej”. Festiwal potrwa do niedzieli, a przed publicznością jeszcze występy teatrów z Wilna i Odessy i wiele ciekawych wydarzeń artystycznych.  
 
Aż 17 wydarzeń składa się na program Międzynarodowego Festiwalu Trans/Misje – Wschód Sztuki - Rzeszów – Batumi – Odessa – Wilno. Impreza trwa cztery dni, od 22 do 25 sierpnia, i  w tym czasie scenę na dziedzińcu Teatru im. Wandy Siemaszkowej, Rynek, Teatr „Maska”, ul. 3 Maja, Filharmonię Podkarpacką i jeszcze kilka innych miejsc, wypełni sztuka i język artystów czterech państw: Polski, Ukrainy, Litwy i Gruzji. Czwartek, pierwszy dzień festiwalu, upłynął pod znakiem kultury polskiej i gruzińskiej. 
 
Państwowy Teatr Dramatycznego im. Ilii Czawczawadzego w Batumi zaprezentował na gościnnej scenie Teatru Maska spektakl „Syndrom, albo do kogo śpiewasz?”  na podstawie jednoaktówki Sławomira Mrożka pt. „Karol”. Jej tekst powstał 60 lat temu. – Ale niestety jest aktualny do teraz. To już nie teatr absurdu, ale zwykła rzeczywistość u nas w Gruzji, czy na Ukrainie – stwierdził  podczas spotkania z widzami reżyser spektaklu Andro Enukidze. To opowieść o dziwnej wizycie w gabinecie lekarskim, podczas której pacjent żąda okularów, by zastrzelić jakiegoś Karola. Lekarz stara się strzelanie do ludzi odradzić, a w końcu staje się uczestnikiem zbrodni.
 
Oryginalną obsadę, w której jest Okulista, Wnuczek i Dziadek, rozszerzył on dwukrotnie, dodając jeszcze dwóch wnuków i asystentkę. Okulistę – intelektualistę odwiedza zatem w sztuce cała banda, która narzuca mu swoją ideologię, zasadzającą się na konieczności zabicia mitycznego Karola. Karol uosabia symbolicznego wroga, bez którego, jak się wydaje, od wieków żadna społeczność nie potrafi istnieć. Wskazanie winnego wszystkich niepowodzeń, jakie spotykają grupę, ma jednoczącą moc. Ten mechanizm to potężna broń w rękach demagogów. Proste oskarżenie trafia do nawet najmniej wykształconych ludzi w przeciwieństwie do dogłębnych wyjaśnień na temat zawiłości świata. I z tą właśnie prostotą przegrywa intelektualista w osobie Okulisty. Przechodzenie od buntu przez konformizm do rezygnacji to motyw powtarzający się wielu sztukach Mrożka, który nie był entuzjastą stadnych zachowań, ale też zdawał sobie sprawę z ich siły. Trochę przemocy, pozbawienie pozycji – w sztuce symboliczne odebranie okularów – sprawia, że Okulista zgadza się zaśpiewać jednym głosem z oprawcami. 
 
- Wprowadziłem ich do sztuki kilku, by dobitniej zobrazować ten świat, trochę gangsterski, gdzie są niby pracownicy jakiejś partii, niby jacyś urzędnicy, a na końcu okazują się zwykłą bandą – mówi reżyser. 
 
W sztuce wspólny śpiew pojawia się kilkakrotnie. Najpierw wyłącznie z wykonaniu bandy. Potem już zgodnym chórem, z udziałem Okulisty. To fragmenty, które publiczności szczególnie się spodobał, ponieważ aktorzy dali tym samym próbkę gruzińskiego śpiewu polifonicznego. Tak wspaniałą, że chyba już nikt z obecnych w Teatrze Maska nie miał wątpliwości, że słusznie ten rodzaj śpiewu został wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO.
 
Reklama
Faktem też jest, że gruzińscy artyści są w Rzeszowie przyjmowani z dużym sentymentem. – Polacy kochają Gruzinów, a Gruzini kochają Polaków – potwierdził reżyser teatru z Batumi i śmiał się, że to dlatego, że nie mamy wspólnej granicy. Ale wydaje się, że jest też jakaś wspólnota dusz, odwaga w walce o niepodległość. – 100 lat temu nasi dziadkowie żyli w jednym państwie, więc zawsze mamy coś wspólnego. Zawsze też mamy wspólnego wroga i zawsze musimy sobie z nim radzić, nawet dziś, choć Polska jest w Unii Europejskiej. Chociaż, kiedy mówię o Rosji, muszę zaznaczyć, że nie jestem homofonem. Uwielbiam rosyjską kulturę, naród. Nawet mam w sobie trochę rosyjskiej krwi, tak samo jak i polskiej. Życzę im wszystkiego najlepszego. Mam w Moskwie przyjaciół, reżyserowałem i tam. Ale po wojnie gruzińsko-rosyjskiej w 2008 roku już nie jestem w stanie tam pracować. To dla mnie niemoralne. Chociaż są tam przepiękni aktorzy, przepiękne honoraria i królewskie warunki, w których nas goszczą – powiedział Andro Enukidze.
 
Zacieśnia się za to współpraca między gruzińskimi artystami a polskimi. Wieczorem w Rzeszowie na scenie plenerowej przy ul. Sokoła Andro Enukidze i Jan Nowara podpisali umowę o współpracy Teatru im. Wandy Siemaszkowej z Państwowym Teatrem Dramatycznego im. Ilii Czawczawadzego w Batumi. Będą wspólne realizacje sztuk, warsztaty, uczenie się od siebie i promowanie obu kultur. 
 
 
Fot. Jan Nowara i Andro Enukidze. Fot. Maciej Rałowski
 
- Wspaniale jest mieć partnera „z duszą” – powiedział zaraz potem Jan Nowara do gruzińskiego reżysera. -  Festiwal Trans/Misje także jest „z duszą”. Tak o nim mówimy, bo powędrowaliśmy na wschód, gdzie kultura wciąż ma swoją duszę, czerpie z głębokich źródeł. W świecie, w którym modnym hasłem jest multikulturowość, mamy przekonanie, że spotkanie kultur musi być spotkaniem oryginalnych, duchowych kultur, czerpiących inspiracje ze swojej historii i tradycji. Między Polską a Gruzją istnieje jakiś szczególny rodzaj relacji. Być może wynika stąd, że Gruzini są bardzo dumnym narodem i w toku dzieju wielokrotnie musieli stawać zbrojnie, by bronić swojej państwowości. Zapewne to nas łączy. I cieszę się, że te relacje jeszcze będziemy zacieśniać, dzięki naszemu festiwalowi. 
 
Tego wieczoru odbyła się także premiera muzycznego spektaklu „Chcemy więcej” w reżyserii Jana Nowary. To sztuka, która podobnie jak grane niegdyś w Podziemnej Trasie Turystycznej widowisko „Romantyzm - Nowe Oczyszczenie”, sięga po najsłynniejsze hity polskiej sceny muzycznej. Przeboje Perfectu, Maanamu, Republiki, Lady Pank po współczesny pop i hip-hop, Dodę i dyskotekową „Dziunię” PeWeXu. Muzyczna kolejka układa się w opowieść o współczesnych, zakochanych w sobie narcyzach, podążających za modami, zachłannymi i wydaje się, że nieskrępowanie wolnymi. Tylko gdzieś nad ranem bywa, że na kacu daje o sobie znać wewnętrzna pustka. Spektakl przypomina koncert, teatralność zaś pojawia się w przerysowanych interpretacjach piosenek, chociaż, patrząc na oryginalną „Dziunię”, trudno nie oprzeć się wrażeniu, że takiego wykonania nie da się zmienić w satyrę, bo samo jest parodią. W przerysowane, sceniczne gwiazdy z talentem wcielają się aktorzy: Dagny Cipora, Mariola Łabno-Flaumenhaft, Michał Chołka i Robert Żurek. Między nimi taneczną opowieść snuje Karolina Dańczyszyn – milczący Pierrot, uosobienie tęsknoty do delikatności i czułości, które tkwi także w rozkrzyczanych bohaterach spektaklu „Chcemy więcej”. 
 
 
Premiera "Chcemy więcej" w reż. Jana Nowary. Fot. Maciej Rałowski
 
W czwartkowym programie festiwalu pojawiła się także znana już sztuka rzeszowskiego teatru „Kiedy byłem małym chłopcem” w reżyserii Tomasza Mana,  a także wernisaż wystawy fotografii, których autorem jest Gio Bejanishvili. Można je obejrzeć także przez kolejne dni na deptaku ul. 3 Maja. Można to zrobić podążając na kolejne festiwalowe wydarzenia. W piątek, o godz. 16.30 na Rynku znów zabrzmi gruziński śpiew w wykonaniu Folk Ensemble, a o 21. na scenie obok Teatru im. W. Siemaszkowej koncert pieśni żydowskich w wykonaniu Małgorzaty Pruchnik-Chołki. Wcześniej w „Masce” zaprezentuje się teatr z Wilna, a na dziedzińcu Zamku Lubomirskich odbędzie się widowisko „Rabin Maharal i Golem – czyli Prawda i Śmierć” w reżyserii Lecha Raczaka. 
 
Informacje o kolejnych wydarzeniach prezentujemy w Programie Festiwalu Trans/Misje – Wschód Sztuki. 
 
***
 
W tamtym roku Teatr im. Wandy Siemaszkowej był gospodarzem pierwsze edycji Międzynarodowego Festiwalu Sztuk „Trans/Misje” Rzeszów–Koszyce–Ostrawa–Debreczyn–Lwów-Troki. Stolica Podkarpacia na kilka wakacyjnych dni stałą się kulturalną stolicą państw Grupy Wyszehradzkiej. Zagraniczne teatry i zespoły podzieliły się swoją sztuką z mieszkańcami Rzeszowa i wielu zrobiło się żal, kiedy festiwal dobiegł końca, ponieważ zgodnie z ideą tego międzynarodowego wydarzenia, każda edycja ma odbywać się w innym kraju. Tego lata będą nią cieszyć się mieszkańcy Koszyc, a nasze teatry pojadą zaprezentować się na Słowację. Aby w Rzeszowie festiwal zakorzenił się, wymyślono Trans/Misje - Wschód Sztuki, w nieco skromniejszej formule, ale również międzynarodowy. Nie tylko gospodarze mają nadzieję, że trwająca właśnie pierwsza edycja tego wydarzenia, będzie kontynuowana w latach następnych.

KOMENTARZE

Reklama

Po Podkarpaciu błądzi jesień...

Mamy najpiękniejszy czas w Beskidach i Bieszczadach, czas jesieni. W kadrze od lat...

Polonusi w tańcach narodowych z czterech stron świata

W Rzeszowie trwa XVIII Światowy Festiwal...

Tradycja Matki Boskiej Zielnej

Z Jolantą Dragan, kustoszem Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej, rozmawia Angelika Fila

Legendarny warsztat rzeźbiarski rodziny Dąbrowskich z Żołyni

Wśród niskich domków Rynku w Żołyni wyróżnia się piętrowa mieszczańska kamienica. Przez lata zamieszkana przez jedną osobę, później tylko okazyjnie odwiedzana...

Wystawa "Cały ja" w Jarosławiu - malarskie wspomnienia Wacława Kochanowicza

Wacław Kochanowicz przenosi na płótno wspomnienia z dzieciństwa. Są to nie tylko sceny rodzajowe czy pejzaże, ale przede wszystkim konie, które...

"Koncert nocy letniej" z gwiazdami podkarpackiej sceny muzycznej

"Koncert nocy letniej", który odbędzie się 30 sierpnia w Rudnej Małej koło Rzeszowa to zakończenie wakacji w iście szekspirowskim stylu. Pod osłoną nocy, w ogrodach...

Reklama

Muzyczna interpretacja wierszy Szubera. Tryptyk z poezją mistrza z Sanoka

Takiej płyty na rynku jeszcze nie było – 18 wierszy Janusza Szubera zinterpretowanych muzycznie. Poeta sam wybrał i przeczytał najważniejsze dla niego...

Elvis Presley symfonicznie na rzeszowskim Rynku

"If I can Dream – Elvis Presley symfonicznie" to tytuł koncertu, który w sobotę, 24 sierpnia, odbędzie się na rzeszowskim Rynku. Marcin Życzyński, polski impersonator "Króla rock and rolla" razem z...

"Śmiech wzbroniony" Teatru Bo Tak na scenie WDK w Rzeszowie

Dokładnie rok temu na deskach Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie Teatr Bo Tak ze sztuką "Umrzeć ze śmiechu" Paul’a Elliota zagościł po raz pierwszy. Szybko się też okazało...

"Legenda Karpat" i III Festiwal Filmów Karpackich w sierpniu w Bieszczadach

Polańczyk będzie w tym roku stanowił centrum wydarzeń III Festiwalu Filmów Karpackich, który potrwa w tym roku trzy dni, od 23 do 25 sierpnia...

Długi weekend sierpniowy ze Zdzisławem Beksińskim

W tym roku obchodzimy rocznicę 90. urodzin Zdzisława Beksińskiego, a od 16 do 18 sierpnia w ramach "Roku Beksińskiego" odbędzie się w Sanoku "Długi Weekend z Beksińskim".

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr 63

VIP Biznes&Styl Nr 63
w numerze m.in.:

Milioner, który dla Puszczy Karpackiej porzucił biznes Tomasz Róg, efekt motyla w Cieszanowie Maria i Marcin Piotrowscy Folkowisko z Goracja Porsche może mieć każdy, ale rzeźbę już nie! Za 2 lata S19 połączy Rzeszów z Lublinem Dzieje firmy kupieckiej I. Schaitter i Spółka Kongres i Targi TSLA EXPO 2019
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.