Reklama

Rok Ignacego Tokarczuka - biskupa, który był zadrą w oku władców PRL-u

A A A
Redakcja

Dodano: 09-01-2018

IgnacyTokarczuk Fot. ipn.gov.pl

IgnacyTokarczuk Fot. ipn.gov.pl

Wkrótce przypada 100-lecie urodzin arcybiskupa Ignacego Tokarczuka. Metropolita przemyski, który zmarł pod koniec 2012 roku, słynął za życia z odwagi w przeciwstawianiu się władzom PRL-u. Wbrew rządzącym budował kościoły i tworzył parafie, wspierał nie tylko duchowo, ale i finansowo, ruch solidarnościowy oraz niezależną prasę. Dlatego radni sejmiku podkarpackiego ogłosili 2018 rokiem arcybiskupa Ignacego Tokarczuka. 

W sprawach zasadniczych był nieustępliwy. I chociaż władza starała się go zastraszyć, nie zrezygnował z działań na rzecz wzmacniania Kościoła w Polsce. W PRL-u uważano go za największego wroga w Kościele, obok Stefana Wyszyńskiego i Karola Wojtyły. Ignacy Tokarczuk, ordynariusz diecezji przemyskiej w latach 1966–1993, zapisał się w historii jako „biskup niezłomny”. Władzy nie udawało się znaleźć na niego nic kompromitującego – żył skromnie, bez reszty poświęcając się pracy duszpasterskiej. Dużo czytał. Próbowano oczerniać go artykułami o rzekomej współpracy z gestapo w czasach wojny, o sprzyjanie ukraińskim nacjonalistom. Tylko dlatego, że udało mu się ujść cało z wołyńskiej rzezi. Fałszywe oskarżenia nie udały się zdusić szacunku, jakim darzyli biskupa ludzie.

Arcybiskup Ignacy Tokarczuk był Kresowiakiem. Urodził się 1 lutego 1918 r. w Łubiankach Wyższych koło Zbaraża, w zamożnej chłopskiej rodzinie. W rodzinnej miejscowości uczęszczał do szkoły powszechnej. W roku 1931 został uczniem Państwowego Gimnazjum im. Henryka Sienkiewicza w Zbarażu, a w 1937 r. zdał maturę, po której wstąpił do Seminarium Duchownego we Lwowie, jednocześnie studiował na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Wybuch II wojny światowej zmusił go do wyjazdu ze Lwowa. Aby uniknąć poboru do Armii Czerwonej musiał się ukrywać. Najpierw w rodzinnych Łubiankach Wyższych, a następnie dzięki fałszywym dokumentom we Lwowie.  Tam też otrzymał święcenia kapłańskie 21 czerwca 1942 r. z rąk ks. biskupa Eugeniusza Baziaka.

Jako ksiądz został delegowany do parafii Złotniki w dekanacie podhajeckim. 22 lutego 1944 r. cudem uniknął śmierci z rąk członków OUN-UPA. Zdołał się ukryć, a potem uciekł do Lwowa. Do listopada 1945 roku pracował jako wikariusz w parafii pw. św. Marii Magdaleny oraz w kościele filialnym we Lwowie - Kulparkowie. Po zakończeniu wojny i nowym podziale granic i zagarnięciu Lwowa przez ZSRR, wyjechał do Polski. Rok później był już studentem na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. W 1951 r. uzyskał stopień naukowy doktora filozofii i rozpoczął pracę na Wydziale Filozofii KUL, prowadził także zajęcia w Seminarium Duchownym w Lublinie. Z pracy na KUL zrezygnował w 1952 r. – był to jego protest przeciwko wprowadzeniu na uczelnię komunistycznej organizacji młodzieżowej – Związku Młodzieży Polskiej.

Reklama

Nadal pracował jako wykładowca, ale już w Olsztynie, w tamtejszym Seminarium Duchownym.  Na KUL wrócił dopiero po 10 latach, obejmując w 1962 r. Katedrę Teologii Pastoralnej na Wydziale Teologicznym KUL.

Na biskupa przemyskiego został powołany 6 lutego 1966 r. I pozostał nim aż do roku 1993. Za cel postawił sobie ułatwienie wiernym uczestnictwa w życiu wspólnotowym – udziału w nabożeństwach, spotkaniach. Z tego względu namawiał do budowania kościołów i tworzył nowe parafie. Zachęceni, ale i wspierani przez niego na wszelkie sposoby ludzie budowali świątynie bez zezwoleń i wbrew władzy. Zwykłe domu przerabiano na kościoły i rozbudowywano. Kto dostawał za to karę grzywny mógł liczyć na pomoc diecezji w jej zapłacie. Tym sposobem za czasów bp. Tokarczuka powstało na podległym mu terenie ponad 220 parafii i ponad 400 nowych kościołów, tyle samo domów parafialnych i katechetycznych.     

Za te działania i kazania, w których nie brakowało ”wrogich akcentów” bp. Tokarczuk był na celowniku Służby Bezpieczeństwa. Także z tego powodu, że wspierał opozycjonistów skupionych w Komitecie Obrony Robotników, Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Konfederacji Polski Niepodległej, Komitecie Samoobrony Chłopskiej Ziemi Lubelskiej, Komitecie Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej. Z pomocy bp. Tokarczuka korzystał także Komitet Samoobrony Chłopskiej Ziemi Rzeszowskiej.

W latach 1967–1993 bp Tokarczuk był członkiem Rady Głównej Episkopatu Polski. 2 czerwca 1991 r. papież Jan Paweł II nadał bp. Ignacemu Tokarczukowi tytuł arcybiskupa ad personam, a w 1992 r. abp Tokarczuk został arcybiskupem metropolitą przemyskim. Rok później przeszedł na emeryturę. W III RP wielokrotnie uhonorowano go. Otrzymał Nagrodę im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego za bezkompromisową służbę prawdzie, był też wybrany Małopolaninem Roku. Został odznaczony medalem Polonia Mater Nostra Est. 3 maja 2006 r. prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Lech Kaczyński w uznaniu znamienitych zasług dla Ojczyzny, za działalność na rzecz przemian demokratycznych i wolnej Polski odznaczył abp. Tokarczuka najwyższym odznaczeniem państwowym Rzeczypospolitej Polskiej – Orderem Orła Białego. Tuż przed śmiercią, w listopadzie 2012 r. IPN uhonorował go nagrodą honorową Świadek Historii.

Arcybiskup Tokarczuk zmarł 29 grudnia 2012 roku.

W Instytucie Teologicznym im. bł. Wincentego Kadłubka w Sandomierzu znajduje się Centrum Badań nad Myślą i Dziełem abp. Tokarczuka. Zgromadzono w nim ofiarowane przez abp. Tokarczuka diecezji sandomierskiej - książki, wykazy prac naukowych, roczników i multimediów, obrazy, medale i odznaczenia, a także ponad 30 teczek ze zdjęciami oraz 91 tomów rękopisów. To w sumie 700 pozycji, które Centrum udostępnia piszącym prace naukowe.

KOMENTARZE

Abp Michalik - Zasłużony dla Województwa Podkarpackiego

Abp Józef Michalik, metropolita przemyski...

Proces beatyfikacyjny Ulmów będzie prowadzony w Przemyślu

Proces beatyfikacyjny rodziny Ulmów z Markowej poprowadzi Archidiecezja Przemyska - Watykan przychylił się do prośby ks. abpa Adama Szala, metropolity przemyskiego, który prosił...

Lucjan Kuźniar już nie jest w zarządzie województwa podkarpackiego

Lucjan Kuźniar złożył w poniedziałek, 22 tycznia br. rezygnację z funkcji członka Zarządu Województwa Podkarpackiego. Zarząd informuje, że decyzja została...

zobacz więcej
Reklama

Odeszli w 2018 roku...

Wspominamy znanych mieszkańców Podkarpacia, zmarłych w ostatnim roku. Wszystkich pożegnaliśmy ze smutkiem, a śmierć wielu wydaje się zbyt przedwczesna. Zapalmy dla nich światełko pamięci.

100 lat niepodległej Polski. BIZNESiSTYL.pl "Na Żywo"

100 lat temu Polska odzyskała niepodległość. Entuzjazm był niebywały. Udało się scalić społeczeństwo. Zorganizowano państwo. Uruchomiono gospodarkę, dźwignięto przemysł i… wybuchła...

Koncert pamięci Rafała Potockiego. Będą Kapela ze Wsi Warszawa i Woody Sez

Na pomysł zorganizowania koncertu Woody Sez w Rzeszowie Rafał Potocki wpadł w połowie lipca tego roku, niestety, 16 sierpnia zmarł. Imprezę...

Reklama

W branży automotive najwyższe technologie są dziś po stronie dostawców

Z Leszkiem Waliszewskim, prezesem FA Krosno, rozmawia Aneta Gieroń

Politolog o wyborach samorządowych 2018. W Rzeszowie PiS liczył na więcej!

Z dr. Pawłem Kucą, politologiem z Uniwersytetu Rzeszowskiego, rozmawia Aneta Gieroń

Władysław Ortyl oficjalnym kandydatem na marszałka województwa

W poniedziałek, 19 listopada odbędzie się pierwsza sesja sejmiku podkarpackiego, na której wybrany zostanie nowy zarząd województwa oraz prezydium sejmiku. Jak potwierdzają...

Prof. Stec - Lasowiak, co leczy serca i rozwija nowe technologie w medycynie

Tak jak do odkrycia wciąż pozostaje kosmos i głębia oceanu, tak polem do eksploracji jest medycyna i serce człowieka - twierdzi kardiolog, prof...

Praca dla doświadczonego dziennikarza w zespole VIP Biznes&Styl

Firma Sagier Sp. z o.o. wydawca magazynu VIP Biznes&Styl oraz portalu BIZNESiSTYL.pl poszukuje do współpracy doświadczonego dziennikarza prasowego z Rzeszowa. Oferujemy umowę...

zobacz więcej

POLECANE

VIP Biznes&Styl Nr. 59

VIP Biznes&Styl Nr. 59
w numerze m.in.:

VIP Biznes&Styl Nr. 59 • Sprężyny gazowe z FA Krosno • Ratowanie cerkwi w Baligrodzie • Lasowiak, co leczy serca i rozwija nowe technologie • Japońskie roboty i ręczna robota w Hucie Szkła w Jaśle • 100 lat niepodległej Polski
RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Cegielniana 18c/3, 35-310 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.