Reklama

Żołnierze Niezłomni bojownicy prawdziwie niepodległej Polski

A A A
Z dr. Mirosławem Surdejem, historykiem z rzeszowskiego oddziału IPN, rozmawia Jaromir Kwiatkowski

Dodano: 01-03-2016

Grupa rekonstrukcyjna OTHALA podczas Namioty Wyklętych Rzeszów, 2016

Fot. Justyna Witkoś - Studenci dla Rzeczypospolitej

Jaromir Kwiatkowski: 1 marca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Data jest nieprzypadkowa…
 
Mirosław Surdej: Tak. 1 marca 1951 r. w więzieniu mokotowskim w Warszawie stracono siedmiu działaczy IV Zarządu Głównego Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, na czele z ppłk. Łukaszem Cieplińskim, postacią znaną mieszkańcom Rzeszowa, gdyż w czasie okupacji był inspektorem rzeszowskim AK. IV Zarząd był ostatnim krajowym kierownictwem antykomunistycznej walki o niepodległość Polski. Został rozbity w 1947 r., ale wyroki śmierci wykonano dopiero kilka lat później. 
 
Co prawda świadomość społeczna, kim byli Żołnierze Wyklęci, w ostatnich latach bardzo wzrosła, ale ponieważ przypominania nigdy za dużo, rozjaśnijmy to pojęcie.

Żołnierzami Wyklętymi nazywamy wszystkich, którzy stawili czynny opór instalowaniu systemu komunistycznego w Polsce. Generalnie, byli to ludzie wywodzący się z konspiracji antyniemieckiej, w głównej mierze z Armii Krajowej, ale także w sporym procencie z formacji ruchu narodowego. Była to także młodzież, która w okresie okupacji nie brała udziału w działaniach przeciwko Niemcom, ale w międzyczasie dorosła i w okresie 1945-47 zasiliła szeregi organizacji podziemnych, jak również młodzieżowych, które powstawały po rozbiciu głównych sił partyzanckich, zwłaszcza po 1947 r. Mówimy tutaj o ponad 150 tys. ludzi, którzy walczyli o prawdziwie niepodległą Polskę. Pojęcie „prawdziwie niepodległa” jest bardzo istotne, ponieważ ci ludzie uważali Polskę komunistyczną za fikcję, a nie za wolny kraj.
 
Mirosław Surdej
 
Niektórzy podchodzą do określenia „Żołnierze Wyklęci” z rezerwą, podkreślając, że byli oni wyklęci, ale przez komunistów. Bliższy jest im termin „Żołnierze Niezłomni”, pokazujący męstwo i siłę charakteru tych ludzi. A więc: Żołnierze Wyklęci czy Niezłomni? 

Rzeczywiście, funkcjonują te dwie nazwy. Ja używam zamiennie obu. Każda z nich ma swoje zalety i wady. Nazwa „Żołnierze Wyklęci” była chwytliwa i przyciągała, szczególnie młodzież. Ma też tę zaletę, że pokazuje proces nie tylko fizycznego unicestwiania, ale także moralnego zohydzenia wielu pokoleniom Polaków niepodległościowego podziemia, wartości patriotycznych, które ono prezentowało, a które stanowiły zagrożenie dla procesu poddania Polski Związkowi Sowieckiemu. Przy użyciu komunistycznych metod manipulacji podjęto próbę zamiany pojęć: w nowej rzeczywistości patriotą miał być PPR-owski kolaborant, a bandytami nazywano prawdziwych patriotów z podziemia. Niestety, smutne konsekwencje tej propagandy obserwujemy do dziś. 
 
Reklama
Co ma Pan na myśli?

To, że do dziś wiele środowisk często skupia się na tym, by opluć, oczernić tych ludzi, chwytając się przy tym metod niegodnych.
W tym miejscu trzeba zauważyć, że wiele lat po przełomie 1989 r. Żołnierze Wyklęci byli zohydzani nie tylko przez środowiska postkomunistyczne (co pewnie specjalnie nie dziwi), ale także przez niektóre środowiska dawnej opozycji demokratycznej. Narodowy Dzień Żołnierzy Wyklętych obchodzimy dopiero od 2011 r., a więc jest to bardzo świeża sprawa.
Powiem wprost: III Rzeczypospolita powstała na fundamentach PRL. Nie wystarczy zreformować prawo i zmienić ustrój, żeby zmienić społeczeństwo i jego poglądy. Społeczeństwo z mentalnością odziedziczoną po okresie PRL płynnie przeszło do III RP. Opóźnienie w przywracaniu pamięci o Żołnierzach Niezłomnych wynika zresztą nie tylko z tego. Brakowało informacji, źródeł, na podstawie których można było poznawać historię prawdziwą, bowiem do 2000 r. były one tajne, zgromadzone w archiwach UOP, Centralnego Archiwum Państwowego itd. Dopiero po powstaniu IPN i przekazaniu do Instytutu tych materiałów mogły być one badane i historię Żołnierzy Niezłomnych można było napisać na nowo.
 
Miejmy nadzieję, że proces przywracania pamięci o tych prawdziwych bohaterach naszej historii będzie przebiegał jeszcze bardziej intensywnie. Jeden z ostatnich aktów to podpisanie wczoraj przez ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobrę aktu utworzenia Muzeum Żołnierzy Wyklętych. Natomiast na koniec chciałbym zapytać o takie, bardzo ciekawe zjawisko: Żołnierzami Niezłomnymi fascynuje się wiele środowisk młodzieży. Danuta Siedzikówna „Inka” stała się wręcz generacyjnym bohaterem. Skąd się wzięła ta fascynacja? 

Muszę przyznać, że nie spodziewałem się tego, iż Żołnierze Niezłomni tak szybko zdobędą serca młodych ludzi, więcej: staną się wręcz elementem popkultury i identyfikacji patriotycznej. Nie ukrywam, że mnie to bardzo cieszy. Uważam, że Żołnierze Niezłomni wyznawali bardzo proste, klarowne wartości, nie rozmyte przez koniunkturalizm. Młodzi ludzie takich właśnie wartości szukają. 
 
Co wynika z ich bezkompromisowości.

Dokładnie. Ci ludzie, którzy w 1946 czy 47 roku walczyli i narażali życie w imię wyznawanych wartości, przekonań, są szczerzy do bólu i przez to atrakcyjni dla młodzieży. Sami komuniści, próbą wymazania Żołnierzy Niezłomnych ze społecznej świadomości, pokazali, że ci Żołnierze reprezentowali wartości groźne dla systemu totalitarnego. Ta próba, podjęta przez system komunistyczny, stanowi dowód siły Żołnierzy Niezłomnych. Na szczęście, była to próba nieudana. A teraz pamięć o Żołnierzach Niezłomnych musimy ponieść w przyszłe pokolenia.  

KOMENTARZE

Panny Wyklęte/Wygnane w rzeszowskim klubie Pod Palmą

Maleo Reggae Rockers z liderem Darkiem Malejonkiem...

Drzewo bardzo wytrzymałe na mróz - świerk biały

Świerk biały pochodzi z Ameryki Północnej, gdzie...

O Żołnierzach Wyklętych nie tylko 1 marca. W Rzeszowie i regionie

Zabici zostali w więzieniu mokotowskim 1 marca 1951 roku - ppłk Łukasz Ciepliński "Pług", prezes IV Zarządu Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość" oraz jego...

Obława - o małym Katyniu i żołnierzach wyklętych w Teatrze Siemaszkowej

To była największa operacja przeciwko podziemiu niepodległościowemu i antykomunistycznemu przeprowadzona po zakończeniu II wojny światowej –...

zobacz więcej
Reklama

Szalona Zośka Komedowa pamiętana w Bieszczadach

Crazy Girl - Zośka Komedowa - Trzcińska, żona i muza...

Zmarł Marcin Kalita - dziennikarz Radia Rzeszów

Dziś zmarł w szpitalu Marcin Kalita, dziennikarz Radia...

W dobie koronawirusa najwięcej trzeba nam zdrowego rozsądku!

Z lek. med. Andrzejem Włodyką, specjalistą medycyny ratunkowej, kierownikiem Izby Przyjęć w SP ZOZ MSWiA w Rzeszowie, rozmawia Aneta Gieroń

Lutek, co miał szałas na połoninie. Książka o Lutku Pińczuku

Najsłynniejszy gospodarz na Połoninie Wetlińskiej – Lutek Pińczuk doczekał się książki o sobie, która w czerwcu ukaże się nakładem krośnieńskiego Wydawnictwa...

Joel Russ ze Strzyżowa. Człowiek, który rozsławił bajgle w Nowym Jorku

Sklep Russ&Daughters przy 179 East Houston Street to modny nowojorski adres. Można tu kupić najpyszniejsze bajgle w mieście. Prawie zawsze jest tu...

Reklama

100. rocznica urodzin Jana Pawła II. Obchody z seminarium na YouTube

Podkarpackie obchody 100. rocznicy urodzin św. Jana Pawła II, przypadające na dzisiejszy poniedziałek, odbywają się głównie w Internecie. Wieczorem zaplanowano...

Inka - północna dziewczyna z Bieszczadów podąża za marzeniem

- Potrzebuję być na północy. Moja droga idzie w tamtą stronę. Tam czuję się spokojniejsza, doświadczam pełni i szczęścia. Zaufałam pragnieniom – mówi artystka...

Minimalizm, czyli wysiadka z "pociągu szczęścia". Felieton Magdy Louis

Nie trzeba sięgać do Wikipedii, żeby się dowiedzieć, co oznacza termin minimalizm. Jako kierunek w sztuce, muzyce, architekturze, jako filozofia życia...

Sobota z Lutkiem Pińczukiem w Pulpicie w Ustrzykach Górnych

W sobotę, 4 lipca o godz. 18. 00 w legendarnym barze Pulpit w Ustrzykach Górnych spotkanie z Lutkiem Pińczukiem, bohaterem książki Edwarda Marszałka "Lutek, co miał szałas...

Nowy dyrektor w Muzeum Polaków Ratujących Żydów w Markowej

Muzeum Polaków Ratujących Żydów w Markowej ma nowego dyrektora – pełniącym obowiązki został Waldemar Rataj, prawnik, politolog specjalizujący się w zarządzaniu strategicznym...

zobacz więcej

POLECANE

RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Mieszka I 48/50, 35-303 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.